"Η ΠΟΙΗΣΗ" Μνήμη Δημήτρη Χριστοδούλου ποίημα του Θωμά Γκόρπα (1935 - 2003) (https://www.poiein.gr, 15.6.2006)

 ............................................................

            Θωμάς Γκόρπας (1935 - 2003)

Η ΠΟΙΗΣΗ*

Μνήμη Δημήτρη Χριστοδούλου

Το χειρότερο και το καλύτερο στη ζωή ποιητή
Να χτίζεις για τους άλλους πύργους και παλάτια
Παίρνοντας πέτρα απ’ το νταμάρι της καρδιάς σου
Σκαμμένης απ’ τα χαμόγελα τα πάρε και τα δάκρυα
Παίρνοντας χρώμα και γυαλί απ’ την μεγάλη σου αγάπη
Που γίνεται βράδι πρωί κομμάτια….

Πατάρι

Ανάμεσα από καφέ εσπρέσο και ντουμάνια
Οι νέοι ποιητές σκαλίζουν στην καρδιά του κόσμου
Για φρέσκους δρόμους για φρέσκα λιμάνια

……………………………………………………………..

κάποτε τέλειωσε αυτή η ιστορία
κ’ οι ποιητές λιγόστεψαν αμάν πόσο λιγόστεψαν
τόσοι πουλάν στην αγορά όσο τα τελευταία τους ρετάλια
τόσοι αγοράζουν γιατρικά πανάκριβα για μια ποίηση ξεγραμμένη
πια
οι ποιητές λιγόστεψαν αμάν πόσο λιγόστεψαν
κ’ οι φίλοι…

*Σημείωση: Καταχώρηση του ποιητή Σωτήρη Παστάκα

ΜΟΤΤΟ ΣΤΗ ΣΥΛΛΟΓΗ ΤΗΣ MARGARETHE STEFFIN ΑΠΟ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΜΠΡΕΧΤ* ["Steffinische Sammlung" - Motto] Μετάφραση: Μάριος Πλωρίτης (εκδ. "Θεμέλιο", 2000)

 ...............................................................

         Μπέρτολτ Μπρεχτ (1898 - 1956)

ΜΟΤΤΟ ΣΤΗ ΣΥΛΛΟΓΗ ΤΗΣ MARGARETHE STEFFIN ΑΠΟ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΜΠΡΕΧΤ*

["Steffinische Sammlung" - Motto]

Αυτό, λοιπόν, είναι όλο, και - ξέρω - δεν είναι αρκετό.

Μπορεί, ωστόσο, να σας πει πως είμαι εδώ ακόμα.

Μοιάζω με κείνον που τριγύριζε κρατώντας ένα κεραμίδι,

στον κόσμο για να δείξει πώς ήτανε το σπίτι του.

                                                                (1940) 

*Μετάφραση: Μάριος Πλωρίτης (εκδ. "Θεμέλιο", 2000)

«AD LIBITUM» απόσπασμα από τα «Τρία Ποιήματα Με Σημαία ευκαιρίας» του Οδυσσέα Ελύτη (1911-1996) («ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΕΛΥΤΗΣ – Ποίηση», εκδ. «Ίκαρος», 2002)

 ...............................................................

          Οδυσσέας Ελύτης (1911 - 1996)

·       «AD LIBITUM» απόσπασμα από τα «Τρία Ποιήματα Με Σημαία ευκαιρίας» του Οδυσσέα Ελύτη (1911-1996) («ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΕΛΥΤΗΣ – Ποίηση», εκδ. «Ίκαρος», 2002)

 

1.Είμαι άλφα χρονών κι Ευρωπαίος έως τη μέση

                                                των Άλπεων ή των Πυρηναίων

                                                 το χιόνι μήτε που άγγιξα ποτέ

 

                   δεν υπάρχει ούτ’ ένας που να μ’ εκπροσωπεί

                   πόλεμος και ειρήνη μ’ έφαγαν από τις δύο μεριές

                    ό,τι απομένει αντέχει ακόμη

 

                                        ως πότε

                                        φίλοι

 

                   θα σηκώνουμε το αφορεσμένο παρελθόν

                   γιομάτο βασιλιάδες και υπηκόους

 

                                        προσωπικά

                                         νιώθω σαν αποπλανημένο κυπαρίσσι

 

 

που δεν του ‘μεινε μια πλάκα τάφου

μόνον άδεια οικόπεδα κοτρόνια μάντρες

κι ο απαρηγόρητος βοριάς

χτυπώντας πέρα στα ψηλά τα τείχη των εργοστασίων

 

                        έγκλειστοι όλοι μας εκεί δουλεύουμε όπως

                        άλλοτε μέσα στην Ιστορία

 

                                            τα

                                            Επερχόμενα

 

χρόνια χυμένα θα ‘λεγες ακάθαρτο πετρέλαιο

που του βάλανε φωτιά

 

                                          βοήθεια

 

                        Rintrah roars and shakes

                         his fires in the bunden’d air

 

δύστυχο καταμόναχο  έ ν α  μου

 

                                              τι θ’ απογίνεις

θα σε φάνε από το πλάι πέντε-εξ μηδενικά

 

                                           και πάει τετέλεσται

 

να τηνε από τώρα κιόλας

                 ντύνεται Μοίρα η Εξουσία και σου σφυράει

 

                                         Ad libitum.

''Κραυγή δέκατη πέμπτη'' ποίημα του Κλείτου Κύρου (από τη συλλογή "Κραυγές της νύχτας", 1960)

...............................................................

              Κλείτος Κύρου (1921 - 2006)

''Κραυγή δέκατη πέμπτη''



"Μιλώ με σπασμένη φωνή δεν εκλιπαρώ
Τον οίκτο σας μέσα μου μιλούν χιλιάδες στόματα
Που κάποτε φώναζαν οργισμένα στον ήλιο
Μια γενιά που έψελνε τα δικαιώματά της
Κουνώντας λάβαρα πανηγυριού σειώντας σπαθιά
Γράφοντας στίχους εξαίσιους μιας πρώτης νεότητας
Ποτίζοντας τα σπαρτά με περίσσιο αίμα
Μικρά παιδιά που αφέθηκαν στο έλεος τ' ουρανού


Η γενιά μου ήταν μια αστραπή που πνίγηκε
Η βροντή της η γενιά μου καταδιώχτηκε
Σα ληστής σύρθηκε στο συρματόπλεγμα
Μοίρασε σαν αντίδωρο τη ζωή και το θάνατο
Οι άνθρωποι της γενιάς μου δεν πέθαιναν
Στα νοσοκομεία κραυγάζαν έξαλλοι στα εκτελεστικά
Αποσπάσματα τα χέρια τους ήταν μαγνήτες
Τρώγαν πικρό ψωμί καπνίζαν φημερίδες
Ζητώντας ευλαβικά μια θέση σ' αυτήν τη γη

Όπου κι αν στάθηκαν οι σκιές τους ριζώναν
Άδικα προσπαθείτε δε θα ξεριζωθούν ποτέ
Θα προβάλλουν μπροστά στα τρομαγμένα σας μάτια
Τώρα τα καταλάβαμε όλα καταλάβαμε
Τη δύναμή μας και για τούτο μιλώ
Με σπασμένη ψωνή που κλαίει
Κάθε φορά στη θύμησή τους"


Κλείτος Κύρου, ''Κραυγή δέκατη πέμπτη'' ("Κραυγές της νύχτας", 1960)

"Ό,ΤΙ ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ ΜΕ ΜΟΥΔΙΑΖΕΙ" ποίημα του Νίκου-Αλέξη Ασλάνογλου (1931 - 1996) Από τη συλλογή "Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΟΥ ΜΥΡΩΝΑ" & τη συγκεντρωτική συλλογή "Ο ΔΥΣΚΟΛΟΣ ΘΑΝΑΤΟΣ" (1978)

 ...............................................................

Νίκος - Αλέξης Ασλάνογλου (1931 - 1996)

Ό,ΤΙ ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ ΜΕ ΜΟΥΔΙΑΖΕΙ

Ό,τι για πάντα με μουδιάζει κι' οδηγεί

εσένα στο χαμό κι' αδιαφορεί για μένα

κρατώντας μου τα χέρια και το νου

αναποφάσιστα, σε ένοχη απραξία

βλέποντας καταδίκους να περνούν

απ' το βαθύ το χάραμα ως τη νύχτα

μες στις γνωστές μου γειτονιές, και το χειρότερο

να περιφέρεσαι ανάμεσα κι' εσύ, ξέρω πως δε μπορεί

να είναι ο θάνατος. Γιατί χωνεύει

ανάσες μες στη μουσική του ύπνου, αφιπλίζει

καημούς και συμφιλιώνει τ' όνειρο

με την πυρακτωμένη μνήμη, κι όλα γίνονται

λαμπρή σκηνοθεσία.

                                       Ό,τι χρόνια με κράτησε

άπραχτο και φιλάσθενο, σχεδόν ανυπεράσπιστο

με το μαλάκωμα της μακριάς αρρώστιας, είναι

προσήλωση τυφλή σε ομοιώματα, κι ακόμα

παράξενη επιμονή να καταναλωθούμε

Νίκος-Αλέξης Ασλάνογλου (1931 - 1996)

Από τη συλλογή "Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΟΥ ΜΥΡΩΝΑ" & τη συγκεντρωτική συλλογή  "Ο ΔΥΣΚΟΛΟΣ ΘΑΝΑΤΟΣ" (εκδ. "Εγνατία", 1978)

"Ο κύριος Χ" ποίημα της ποιήτριας και φίλης στο fb Μαργαρίτας Παπαμίχου (facebook, 4.3.2026)

 .............................................................

Ο κύριος Χ


Φτερά ποτέ δεν πρόβαρε
Στην αυλή των θαυμάτων δεν πάτησε
Δεν μύρισε το σπάνιο λουλούδι της φαντασίας
Δεν καταδιώχτηκε από κανένα όραμα
Απ' της αλήθειας τον πυρετό βγήκε παγωμένος
Χίλια μάτια στον καθρέφτη του τον κοίταζαν περιπαιχτικά
σκούπιζε προσεχτικά το μέλλον απ’ τους ώμους του
κι έφτυνε τον κόρφο του
για να ξορκίσει κάθε πιθανότητα
Δεν ερωτεύτηκε της Άρτεμης το ελεύθερο ελάφι
Μια ψιχάλα δεν άφησε
το μέτωπό του να ραγίσει
Στης απορίας το θαύμα
έστρεφε αλλού την κεφαλή
Ίδιος στο μαχαλά
ίδιος και στο πορτάκι
Μόνο κρυφοκοιτάζει καμιά φορά
μη δει κανείς τα μέσα του
και τον χαλάσει
Στην καθημερινή του κλίνη
δεν μεγαλύνεται
Ο από χρόνια κεκοιμημένος εαυτός του
άταφος μένει

Μαργαρίτα Παπαμίχου

(facebook, 4.3.2026)

*foto-Rodney Smith

«ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ» ποίημα του Νίκου Αλέξη Ασλάνογλου (1931 – 1996) από τη συλλογή «Ο ΔΥΣΚΟΛΟΣ ΘΑΝΑΤΟΣ / Ενότητα «ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑΣ» (εκδ. «ΕΓΝΑΤΙΑ», 1978)

 ..............................................................

Νίκος - Αλέξης Ασλάνογλου (1931 – 1996)

·      «ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ» ποίημα του Νίκου Αλέξη Ασλάνογλου (1931 – 1996) από τη συλλογή «Ο ΔΥΣΚΟΛΟΣ ΘΑΝΑΤΟΣ / Ενότητα «ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑΣ» (εκδ. «ΕΓΝΑΤΙΑ», 1978)

 

Συναντηθήκαμε αργά το απόγευμα κάπου προς τον παλιό σταθμό. Φυσούσε από το πρωί και η θάλασσα ήταν έρημη στα καφενεία και στα τραμ της αφετηρίας

 

Κοιτούσα τα χέρια του που έσφιγγαν ήρεμα, με κρυφή συγκατάθεση, τα δικά μου. Μες στο σακίδιο ήταν όλος ο κόσμος του – πουλόβερ, βιβλία, γράμματα… Έπρεπε νάρχονταν τα πράγματα αλλιώς, μα το θελήσαμε τάχα

 

Άχρωμο φως, μια Κυριακή φθινοπωριάτικη, καμιά ελπίδα. Μικρά ταξίδια στις ακτές, όλα χαλάσανε, Θεέ μου, τόση ερημιά

 

Έβρεχε στην επιστροφή και ο αυτοκινητόδρομος γέμισε φωτεινά σήματα, πικρά ολομόναχα φώτα

"Παιδί" ποίημα του Μίλτου Σαχτούρη (1919- 2005) Από τη συλλογή "Σφραγίδα ή η Όγδοη Σελήνη" (1964) και "Τα Ποιήματα 1945-1971) (από τις εκδ. "ΚΕΔΡΟΣ", 1979)

..............................................................        ..

        Μίλτος Σαχτούρης (1919 - 2005)

                                               Παιδί

Δε θέλει να ξέρειγια το αίμαείναι δακρυσμένοςκι είν’ αόρατος χτυπάει η καμπάνα τρομαγμένοςνά τον τώρα που φαίνεταιμικρό παιδίπίσω απ’ τα δίχτυα και νά τον τώραμ’ αγκάθια ερπετόετοιμοθάνατοπου γέννησε τ’ αβγά του

                                          τι μαύροι που είναι οι άνθρωποι

                                   τι καθαρά που είναι τ' άστρα

"Ο Νεκρός" ποίημα του Μανόλη Αναγνωστάκη (1925 - 2005) - Από τη συλλογή "Η Συνέχεια 3" & "Τα Ποιήματα 1941-1971" (εκδ. "Πλειάς" 1975)

 ...............................................................

Μανόλης Αναγνωστάκης (1925 - 2005)

Ο Νεκρός


Ήρθαν τα πρώτα τηλεγραφήματα

Σταμάτησαν τα πιεστήρια και περιμέναν

Έγιναν οι παραγγελίες στις αρμόδιες αρχές.

Μα ο νεκρός δεν πέθανε την ορισμένη ώρα.

Όλοι φορέσαν τις μαύρες γραβάτες

Δοκίμασαν στον καθρέφτη τις συντριμμένες πόζες

Ακούστηκαν οι πρώτοι λυγμοί τα θλιβερά εγκώμια.

Μα ο νεκρός δεν πέθανε την ορισμένη ώρα.

Στο τέλος οι ώρες γινήκαν μέρες·

Εκείνες οι φριχτές μέρες της αναμονής

Οι φίλοι άρχισαν να διαμαρτύρονται

Έκλεισαν τα γραφεία τους σταμάτησαν τις πληρωμές

Γυρνούσαν τα παιδιά τους αδέσποτα στους δρόμους

Έβλεπαν τα λουλούδια να μαραίνονται.

Μα ο νεκρός δεν πέθανε την ορισμένη ώρα.

(Τόσα και τόσα πράγματα που δεν προβλέπονται

Τόσες συνέπειες ανυπολόγιστες, τόσες θυσίες,

Σε ποιούς υπεύθυνους να διαμαρτυρηθείς, πού να φωνάξεις;).

Και ο νεκρός δεν πέθανε την ορισμένη ώρα.

Μανόλης Αναγνωστάκης (1925 - 2005)

Από τη συλλογή "Η Συνέχεια 3" & "Τα Ποιήματα 1941-1971" (εκδ. "Πλειάς" 1975)

"Τώρα είναι απλός θεατής…" ποίημα του Μανόλη Αναγνωστάκη (1925 - 2005) Από τη συλλογή "Η Συνέχεια 3" & "Τα Ποιήματα 1941-1971" (εκδ. Πλειάς, 1975)

 ...............................................................

Μανόλης Αναγνωστάκης (1925 - 2005)

"Τώρα είναι απλός θεατής…"

Τώρα είναι απλός θεατής
Ασήμαντος ανθρωπάκος μέσα στο πλήθος
Τώρα πια δε χειροκροτεί δε χειροκροτείται
Ξένος περιφέρεται στων οδών το κάλεσμα.

Έρχονται από μακριά οι νέοι σαλπιγκτές
Των επιλέκτων κλάσεων του μέλλοντος
Οι κραυγές τους γκρεμίζουν τα σαθρά τείχη
Τήκουν τη λάσπη σε φωτεινούς ρύακες.
Έρχονται οι αγνοί, οι ανυπόκριτοι,
Οι βιαστές, οι αμέτοχοι, οι παρθένοι,
Οι πονηροί συνδαιτυμόνες, οι αθώοι
Οι ληξίαρχοι των ημερών μας.
Έρχεται το μεγάλο παρανάλωμα
Μέσα στους πίδακες των πρόσχαρων νερών.
Έρχονται οι τελευταίες προγραφές.

Μα τώρα αυτός είναι απλός θεατής
Ανώνυμος ανθρωπάκος μέσα στο πλήθος
Με τα χέρια στο στήθος σαν έτοιμος νεκρός
Τώρα πια δε χειροκροτεί δε χειροκροτείται.

(Να ξέρεις πάντα το πότε και το πώς).

Μανόλης Αναγνωστάκης (1925 - 2005)

Από τη συλλογή "Η Συνέχεια 3" & "Τα Ποιήματα 1941-1971" (εκδ. Πλειάς, 1975)

"Πορτραίτο" ποίημα του Μίλτου Σαχτούρη (1919 - 2005) από τη συλλογή "ΤΑ ΣΤΙΓΜΑΤΑ" (1962) & "ΤΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ" (εκδ. "Κέδρος", 1981)

 ...............................................................

Μίλτος Σαχτούρης (1919 - 2005)

"Πορτραίτο"




Μέσα σ' ένα χρυσό κύκλο
το κεφάλι του

πάνω του πέφτει χιόνι

το στόμα του βγάζει πύρινες
πληγές

άγριες τον κυνηγάνε ανεμώνες

μια γαλάζια βέργα απλώνεται

                                   επάνω του


γύρω πετούν μικροί μαύροι
           σταυροί ανοιξιάτικοι
τα χελιδόνια




Μίλτος Σαχτούρης (1919 - 2005)
από τη συλλογή "ΤΑ ΣΤΙΓΜΑΤΑ" (1962) & "ΤΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ" (εκδ. "Κέδρος", 1981)

"ΚΡΙΤΙΚΗ" ποίημα του Μανόλη Αναγνωστάκη (1925 - 2005) Από τη συλλογή "Ο Στόχος" & "Τα Ποιήματα 1941-1971" (εκδ. "Πλειάς", 1975)

 ...............................................................

Μανόλης Αναγνωστάκης (1925 - 2005)

"ΚΡΙΤΙΚΗ"




…Και βασικά, λείπουν οι προεκτάσεις

Αυτή η γοητευτική ασάφεια που υποβάλλει

Δεύτερα πλάνα και απρόσμενες προοπτικές

Που θέτει θέματα ερμηνείας, συζητήσεων,

Υποδηλώνει δομές και αποκαλύπτει ουσίες

Λείπει η παρθενικότητα στην έκφραση, το  ά λ λ ο 

Εντέλει η πρισματικότης των πραγμάτων — λες

Κι έχετε στο χέρι ένα σφυρί και σαν τους γύφτους

Σφυροκοπάτε αδιάκοπα στο ίδιο αμόνι.

—Σαν τους γύφτους

                          σφυροκοπάμε

                                           αδιάκοπα

                                                    στο ίδιο αμόνι.

Μανόλης Αναγνωστάκης (1925 - 2005)

Από τη συλλογή "Ο Στόχος" & "Τα Ποιήματα 1941-1971" (εκδ. "Πλειάς", 1975)

"Απολογία νομοταγούς" ποίημα του Μανόλη Αναγνωστάκη (1925 - 2005) από τη συλλογή "Ο Στόχος" & "Τα Ποιήματα" 1941-1971 (εκδ. "Πλειάς", 1975)

............................................................

Μανόλης Αναγνωστάκης (1925 - 2005) 

Απολογία νομοταγούς

Γράφω ποιήματα μέσα στα πλαίσια που ορίζουν 

        οι υπεύθυνες υπηρεσίες

Που δεν περιέχουν τη λέξη: Ελευθερία, τη λέξη: 

         Δημοκρατία

Δεν φωνασκούν: Κάτω οι τύραννοι ή: Θάνατος 

        στους προδότες

Που παρακάμπτουν επιμελώς τα λεγόμενα φλέ-

        γοντα γεγονότα

Γράφω ποιήματα άνετα και αναπαυτικά για όλες 

        τις λογοκρισίες

Αποστρέφομαι τετριμμένες εκφράσεις όπως: 

         σαπίλα ή καθάρματα ή πουλημένοι

Εκλέγω σε πάσα περίπτωση την αρμοδιότερη 

         λέξη

Αυτή που λέμε «ποιητική»: στιλπνή, παρθενική, 

         ιδεατώς ωραία.

Γράφω ποιήματα που δεν στρέφονται κατά της 

         καθεστηκυίας τάξεως.