...............................................................
"Lotus Blossom" · Duke Ellington & His Famous Orchestra
Πέμπτη 15 Οκτωβρίου 2026
"Lotus Blossom" · Duke Ellington & His Famous Orchestra [Originally Recorded 1967 / (youtube, 9.11.2014)]
Handel: Trio Sonata in G Minor, Op. 2, No. 8, HWV 393 / Two Classical Guitars & Strings (youtube, 15.10.2026)
Τετάρτη 14 Οκτωβρίου 2026
Ο ποιητής Νίκος Καρούζος και ο εικαστικός Κώστας Τσόκλης στην ανάρτηση της φίλης στο fb Vivian Makri (facebook, 14.10.2026)
..............................................................
Θέλω να βγω απ' τις λέξεις
βαρέθηκα.
Ν' ακούω καλύτερα στο απέναντι μπαλκόνι
τι λένε οι δυο μόνιμες γριές
που κάθονται με τις ώρες."
● Νίκος Καρούζος, από την ποιητική του συλλογή "Πενθήματα".
Ο πίνακας του Κώστα Τσόκλη από το Μουσείο του στον Κάμπο της Τήνου.
Σημείωση : από την ανάρτηση της φίλης στο fb Vivian Makri (facebook, 14.10.2026)
Σπουδές φύλου στο «Γεώργιος Καραϊσκάκης» έγραψε ο Δημήτρης Πολιτάκης (www.lifo.gr, 12.10.2026)
...............................................................
Σπουδές φύλου στο «Γεώργιος Καραϊσκάκης»
Οι τηλεθεατές του χθεσινού ντέρμπι των «αιωνίων» έβλεπαν στην οθόνη τους το ίδιο ομοφοβικό μήνυμα σε όλη τη διάρκεια του αγώνα.
έγραψε ο Δημήτρης Πολιτάκης (www.lifo.gr, 12.10.2026)
ΔΕΝ ΗΤΑΝ ΕΝΑ μικρό πανό που μπορεί φευγαλέα να πιάσει κάποια στιγμή η κάμερα, ανάμεσα στα πολλά που κατακλύζουν τα πέταλα των φανατικών οπαδών και μπορεί να μεταφέρουν ένα «εσωτερικό» μήνυμα («λευτεριά στα αδέρφια μας») ή μια ευθεία επίθεση σε αντιπάλους με όλο το κλασικό γηπεδικό υβρεολόγιο (σεξ, βία, ομοφοβία). Ήταν ένα τεράστιο πανό το οποίο δέσποζε στο πιο κεντρικό σημείο του «Γ. Καραϊσκάκης», απέναντι από τις τηλεοπτικές κάμερες, σε όλη τη διάρκεια του χθεσινού ντέρμπι των «αιωνίων».
Ήταν σχεδόν συνέχεια εκεί, στην οθόνη της τηλεόρασης, και ο θεατής ήταν αδύνατο να το αγνοήσει, όπως και η κάμερα. Απλά, μετά από λίγη ώρα γινόταν αναπόσπαστο μέρος της μετάδοσης. («Μπαμπά, τι γράφει εκεί;», «Τίποτα παιδί μου, κοίτα το παιχνίδι»). Ένα κομμάτι του σκηνικού που παρέμεινε ορατό στο πανελλήνιο μέχρι το φινάλε του ματς, αφού κανείς δεν βρέθηκε να το κατεβάσει –έστω και καθυστερημένα, έστω και για τα μάτια του κόσμου– όπως θα συνέβαινε σε οποιαδήποτε άλλη λίγκα.
Άλλο να ακούς τα γνωστά σεξιστικά και ομοφοβικά συνθήματα που ευδοκιμούν στα γήπεδα και άλλο να βλέπεις το μήνυμα του μίσους μπροστά σου στην τηλεόραση, σαν να είναι το πιο κανονικό πράγμα στον κόσμο.
«ΜΑ ΚΑΤΑ ΒΑΘΟΣ ΕΙΝΑΙ ΟΛΟΙ GAY» έγραφε το πανό που διέσχιζε την οθόνη της τηλεόρασης, σαν να πρόκειται για χορηγούμενο μήνυμα ή για καμπάνια της ίδιας της Superleague προς «ευαισθητοποίηση» του κοινού.
Έχουμε δει και χειρότερα, θα μπορούσε να αντιτείνει κανείς. Φωτ.: EUROKINISSI
Και ήταν τέτοια η διατύπωση (σαν να πρόκειται για την αναπόφευκτη κατάληξη ενός συλλογισμού που φτάνει πάντα στο ίδιο συμπέρασμα) ώστε αν η λέξη “Gay” δεν ήταν γραμμένη, μόνο αυτή, με πράσινα γράμματα, προκειμένου να είναι σαφές σε ποιους ακριβώς (ή κυρίως) απευθύνεται ο βαθιά «προσβλητικός» χαρακτηρισμός, θα μπορούσε να πιστέψει κανείς ότι οι φανατικοί προσβλήθηκαν ξαφνικά από οξεία «συμπερίληψη» ή από ακραίο «woke»: …Μα κατά βάθος, είναι όλοι οι άνθρωποι γκέι. Αυτό θα ήταν πραγματικά ένα υπερβατικό πανό. Ακόμα όμως κι αν υποθέσουμε ότι κάποια οπαδικη φράξια είχε την έμπνευση να προβεί σε μια τόσο υπερβατική παρέμβαση, ένα τέτοιο πανό, αν έφτανε ποτέ μέχρι την κερκίδα, θα είχε αποσυρθεί κακήν κακώς από το γήπεδο και από τους τηλεοπτικούς δέκτες.
Άλλο να ακούς τα γνωστά σεξιστικά και ομοφοβικά συνθήματα που ευδοκιμούν στα γήπεδα –ακόμα και το βροντερό και φρικαλέο «Πού! – τσα!» που δονούσε τους πρόσφατους αγώνες της Εθνικής– και άλλο να βλέπεις το μήνυμα του μίσους μπροστά σου στην τηλεόραση, σαν να είναι το πιο κανονικό πράγμα στον κόσμο. Η προκατάληψη, η χυδαιότητα και η μισαλλοδοξία επικυρωμένες, κανονικοποιημένες και σε κοινή θέα. Τεχνικά, όμως, δεν περιείχε καμιά «κακή» λέξη το εν λόγω πανό και αυτό διευκόλυνε ίσως την απόλυτη και επιδεικτική αδιαφορία των αρμόδιων φορέων που θα έπρεπε να έχουν φροντίσει για την άμεση απόσυρσή του. Έχουμε δει και χειρότερα, θα μπορούσε να αντιτείνει κανείς. Ίσως (ή μάλλον σίγουρα), αλλά η έλλειψη κάθε επίσημης αντίδρασης σε κάτι τόσο εξόφθαλμα προσβλητικό και εξευτελιστικό για έναν ολόκληρο κόσμο, σε κάτι που έβλεπε στα μούτρα της για μιάμιση ώρα όλη η Ελλάδα, είναι εξοργιστικά ασυνείδητη μέσα στην ακροδεξιά θολούρα που μας περιβάλλει.
Τρίτη 13 Οκτωβρίου 2026
"Το φάντασμα του αρχηγισμού" γράφει ο Κύρκος Δοξιάδης ("Εφημερίδα των Συντακτών", 13.10.2026)
..............................................................
Το φάντασμα του αρχηγισμού
Από τη μια, κάποια στελέχη και βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ εξακολουθούν να λοξοκοιτάζουν προς την ΕΛΑΣ, από την άλλη κάποιοι εμφανίζονται ως «αντι-τσιπρικοί». Οι δεύτεροι δεν είναι και τόσο πειστικοί.
γράφει ο Κύρκος Δοξιάδης ("Εφημερίδα των Συντακτών", 13.10.2026)
Από τότε που αποχώρησε ο Στέφανος Κασσελάκης από τον ΣΥΡΙΖΑ, εδώ και δύο χρόνια περίπου, τίθεται το ζήτημα της πιθανής συνεργασίας μεταξύ του ΣΥΡΙΖΑ και της Νέας Αριστεράς – ανάλογα με τη φάση και την εκάστοτε συγκυρία, λιγότερο ή περισσότερο άμεσα και επιτακτικά. Τούτο το γεγονός από μόνο του σημαίνει πως για αρκετούς που συμμετείχαν στην ίδρυση της Νέας Αριστεράς το καθοριστικό πρόβλημα που είχαν με τον ΣΥΡΙΖΑ ήταν η εκλογή και η παραμονή του Κασσελάκη στην προεδρία. Και ότι κατά συνέπεια, από τη στιγμή που τούτο το πρόβλημα έπαψε να υπάρχει, δεν υφίσταται πλέον λόγος για την εξακολούθηση του διαχωρισμού των δύο κομμάτων.
Δύο ερωτήματα βέβαια προκύπτουν ως προς αυτό. Το πρώτο είναι πώς συμβιβάζονται όσοι από τη Νέα Αριστερά μιλούν για συνεργασία με το γεγονός πως οι εναπομείναντες στον ΣΥΡΙΖΑ μετά το φθινόπωρο του 2023 ανέχτηκαν και στήριξαν τον Κασσελάκη επί έναν χρόνο. Και μια πιθανή απάντηση σε αυτό το ερώτημα είναι πως δεν αρκεί μια διαφωνία σε ένα συγκεκριμένο θέμα που τώρα ανήκει πρακτικά στο παρελθόν για να παρατείνει ες αεί έναν απόλυτο θεσμικό διαχωρισμό μεταξύ πρώην συντρόφων με πολυετή συμπαρουσία στον ίδιο κομματικό φορέα. Τούτη όμως η πιθανή απάντηση μας οδηγεί μοιραία στο δεύτερο ερώτημα, που φαίνεται κάπως πιο αμείλικτο. Η εκλογή και η ενιαύσια παραμονή του Κασσελάκη στην προεδρία του κόμματος της ριζοσπαστικής Αριστεράς ήταν ένα ειδικό και συγκεκριμένο ατυχές συμβάν ή μήπως οι συνθήκες που το δημιούργησαν ήταν πολύ γενικότερες και βαθύτερες και συνεπώς δεν γίνεται να δεχτούμε ότι εξαλείφθηκαν μαζί με το φαινόμενο που προκάλεσαν;
Σε προηγούμενο άρθρο μου, με τίτλο «Κίνητρα και αντικίνητρα για συνεργασία» («Εφ.Συν.», 15.9.2026), είχα καταλήξει στο συμπέρασμα πως βασικό αντικίνητρο της Νέας Αριστεράς για συνεργασία με τον ΣΥΡΙΖΑ είναι το πολύ πιθανό ενδεχόμενο οι βουλευτές του δεύτερου να διαλύσουν τη συνεργασία και να πάνε με την ΕΛΑΣ –έχοντας παραδώσει πρώτα τις έδρες τους, εννοείται– κρίνοντας πως με το κόμμα του Τσίπρα έχουν πολύ περισσότερες πιθανότητες να επανεκλεγούν. Οφείλω τώρα να εξηγήσω πως με αυτή μου την εκτίμηση δεν αναφέρομαι σε έναν «κυνικό» και υπολογιστικό καιροσκοπισμό από την πλευρά των βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ. Για τον απλούστατο λόγο ότι, ακόμα και αν παραδώσουν τις έδρες τους, ο Τσίπρας δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι θα τους δεχτεί ως υποψήφιους βουλευτές του κόμματός του – και αυτό οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ το γνωρίζουν. Οι πιθανότητες να επανεκλεγούν θα είναι όντως περισσότερες με την ΕΛΑΣ, υπό τον όρο ότι… θα είναι όντως υποψήφιοι. Τι τους εγγυάται όμως ότι ο Τσίπρας δεν θα προτιμήσει πρόσωπα που έχουν ήδη εισρεύσει στο κόμμα του από την ίδρυσή του – αν όχι νωρίτερα κιόλας, διά μέσου του Ινστιτούτου του;
Η επίγνωση ακριβώς τούτης της αβεβαιότητας ως προς την αποδοχή από τον Τσίπρα εξηγεί σε μεγάλο βαθμό και την αμφιθυμία που τώρα επικρατεί στους κόλπους του ΣΥΡΙΖΑ απέναντι στον πρώην πρωθυπουργό και το κόμμα του. Από τη μια, κάποια στελέχη και βουλευτές εξακολουθούν να λοξοκοιτάζουν προς τα εκεί, από την άλλη κάποιοι εμφανίζονται ως «αντι-τσιπρικοί». Οι δεύτεροι δεν είναι και τόσο πειστικοί. Το ότι δεν είναι ιδιαίτερα πειστικοί σχετίζεται με το δεύτερο, πιο «αμείλικτο» ερώτημα που ετέθη παραπάνω. Οσοι δεν έφυγαν το φθινόπωρο του 2023 και ανέχτηκαν επί έναν χρόνο τον Κασσελάκη δεν είχαν ταυτιστεί με κάποιο «σούργελο» που δεν είχε καμία σχέση με την πολιτική. Ας μην υποτιμούμε τόσο πολύ την κρίση τους. Είχαν αποδεχτεί στην πράξη αλλά και στην ιδεολογία τους τη βαθύτερη δομή του ΣΥΡΙΖΑ όπως εκείνη είχε διαμορφωθεί τα τελευταία χρόνια – δομή της οποίας το φαινόμενο Κασσελάκη ήταν το έσχατο επακόλουθο. Το ζήτημα λοιπόν που τίθεται τώρα για τη Νέα Αριστερά είναι αν θα αποφασίσει να συνεργαστεί με ένα κόμμα που κατά τεκμήριο εξακολουθεί να στοιχειώνεται από το φάντασμα του αρχηγισμού.
Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2026
Luigi Boccherini Introduction and Fandango (E. Beleninov-guitar, E. Kotlibulatova-piano) (youtube, 2.12.2018)
...............................................................
Luigi Boccherini Introduction and Fandango (E. Beleninov-guitar, E. Kotlibulatova-piano)
Luigi Boccherini (1743-1805) - Introduction and Fandango
Arranged by Julian Bream
Recorded at Kulturhaus Centre Bagatelle in Berlin on 26.06.2018
JOHANN SEBASTIAN BACH: "Sonata in D minor", BWV 964 - Elizabeth Farr, lute-harpsichord (2007)
"Η ελληνική Αριστερά και οι κοινωνικές συμμαχίες" γράφει ο Χρήστος Λάσκος (tvxs.gr, 12.10.2026)
.............................................................
Η ελληνική Αριστερά και οι κοινωνικές συμμαχίες
γράφει ο Χρήστος Λάσκος (tvxs.gr, 12.10.2026)
Με αφορμή κάποιες πρόσφατες εκλ
ογικές επιτυχίες της Αριστεράς διεθνώς, έχει εξελιχθεί σε πρωτεύον το ερώτημα σχετικά με το τί κάνουν καλά όσοι τα καταφέρνουν.
Ερώτημα κρίσιμο ιδίως σε μια εποχή, που, από πολλές απόψεις, θυμίζει έσχατους καιρούς· εποχή, στην οποία ο εκφασισμός των κοινωνιών είναι το πολιτικό απόσταγμα μιας διαδικασίας πραγματικά οριακής, με την κλιματική κρίση, την εκτόξευση της εκμετάλλευσης και την πολεμική παράκρουση να είναι ενεργές πραγματικότητες.
Οι ερμηνείες αυτών των εκλογικών επιτυχιών περιφέρονται γύρω από τον τρόπο της καμπάνιας, την επικοινωνιακή τακτική, οργανωτικές πρακτικές «νέου τύπου», την επίτευξη μιας εγγύτητας, που χαρακτήριζε την αριστερή πολιτική στις καλύτερες ιστορικά στιγμές της. Συχνή είναι η επισήμανση του γεγονότος πως η προγραμματική πρόταση επικεντρώνεται σε υλικά ζητήματα άμεσης προτεραιότητας για την πλειοψηφία. Πως το κοινωνικό ζήτημα, δηλαδή, αποκτάει εκ νέου την βαρύτητα που του πρέπει.
Είναι αλήθεια πως η ταξική έγκληση, ιδίως στις ΗΠΑ, προεξάρχει. Η απεύθυνση είναι, σχεδόν μονόπαντη: working class, working class, working class. H middle class δεν έχει ποτέ σχεδόν την τιμητική της· έστω λίγο.
Πράγμα που διαφοροποιεί έντονα τη δική μας περίπτωση. Σ’ εμάς , η «μεσαία τάξη» είναι η πολύφερνη νύφη. Πρώτα πρώτα, η εργατική τάξη σπανίως κατονομάζεται, σπανίως λέγεται με το όνομά της· προτιμώνται όροι, όπως ο «κόσμος της εργασίας» ή οι «εργαζόμενοι».
Στην πραγματικότητα, ο όρος τάξη χρησιμοποιείται μόνο για τη «μεσαία»! Πρόκειται για αναλυτικό παράδοξο: η «μεσαία τάξη» είναι τόσο απροσδιόριστη που είναι αδύνατον να εκληφθεί ως τάξη.
Ακόμα κι όταν, -όπως, ας πούμε, συμβαίνει εμμονικά στο λόγο του κ. Τσίπρα-, η «μεσαία τάξη» δεν μονοπωλεί την θέση του υποκειμένου της έγκλησης, και τότε η εργατική τάξη δεν είναι αρκετή. Πάντοτε κάποιοι μικρομεσαίοι θα προστεθούν.
Είναι κακό αυτό; Τις περισσότερες φορές ναι, νομίζω ότι είναι κακό.
Εξηγούμαι: η εργατική τάξη ορίζεται από το γεγονός πως τα μέλη της επιβιώνουν κυρίως χάρη στην πώληση της εργασιακής τους δύναμης. Αν δεν το κάνουν, σύντομα θα βρεθούν σε επιβιοτικό αδιέξοδο. Είναι εξαρτημένοι, σε αντίθεση με άλλες κατηγορίες του πληθυσμού, οι οποίες, όχι χωρίς λόγο, προσδιορίζονται ως «ελεύθεροι» επαγγελματικά.
Αυτό δεν αλλάζει από το προφανές γεγονός πως σημαντικό μέρος των ελεύθερων επαγγελματιών κάθε άλλο παρά ελεύθερο είναι. Τα μπλοκάκια είναι πιο εξαρτημένοι από τους εξαρτημένους. Και όχι μόνο· ο Κεν Λόουτς μας έχει κάνει σοφότερους περισσότερο από όσο πολλοί κοινωνιολόγοι.
Όπως δεν αλλάζει τα πράγματα το γεγονός πως σημαντικό μέρος μικρών και μεσαίων εταιριών δυσκολεύεται ιδιαίτερα. Αυτό είναι ο καπιταλισμός.
Η ταξική συμμαχία, που φαντάζεται μεγάλο μέρος της ελληνικής Αριστεράς, είναι εκτός τόπου και χρόνου. Στην ακραία της εκδοχή -που και πάλι την εκπροσωπεί κατεξοχήν ο κ. Τσίπρας- η πατριωτική φορολόγηση, που αφορά 4000 οικογένειες με εισόδημα άνω του ενός εκατομμυρίου, είναι δείκτης μιας πολιτικάντικης στάσης. Γενικότερα, ωστόσο, η αντιπαράθεση κυρίως με το «μεγάλο κεφάλαιο» και τα «μονοπώλια» ή τα «ολιγοπώλια», είναι μέρος της ίδιας βασικής τοποθέτησης.
Μόνο που και οι μικρές επιχειρήσεις δίνουν εισόδημα στα αφεντικά τους μέσα από την εκμετάλλευση των εργατών τους. Τα συμφέροντα των αφεντικών είναι καταστατικά αντίθετα σε αυτά των εργατριών. Ιδίως στην Ελλάδα, όπου το μόνο συγκριτικό πλεονέκτημα του επιχειρηματικού της τομέα είναι η φτηνή, χωρίς δικαιώματα και τρομοκρατημένη εργασία η αντίθεση είναι ακόμη οξύτερη. Συχνά, τα μικρά αφεντικά έχουν περισσότερους λόγους για την αξιοποίηση αυτού του συγκριτικού πλεονεκτήματος σε σχέση με τα μεγάλα.
Η εργατική τάξη έχει βιωματική εμπειρία αυτού του γεγονότος. Η νεολαία, μεγάλο μέρος της οποίας πια ανήκει στην εργατική τάξη, είναι ακόμη περισσότερο «ενήμερη» σχετικά.
Αλλά και από μακροοικονομική άποψη, σε ό,τι αφορά τον πληθωρισμό, για παράδειγμα, οι επιχειρηματίες έχουν τον τρόπο να μετακυλούν την αύξηση του κόστους στους μισθωτούς, ενώ οι τελευταίοι μόνο να τον υφίστανται μπορούν. Δεν είναι «παράλογο» για έναν επιχειρηματία να συναινεί σε αυτόματη τιμαριθμική προσαρμογή των μισθών, όταν κάτι τέτοιο αντικειμενικά θα σήμαινε άμεση αύξηση του εργασιακού κόστους του;
Ή, σε ό,τι αφορά τη φορολογία, ποιο αφεντικό θα αισθάνονταν ευχάριστα με μια ριζική μεταρρύθμιση, που θα μείωνε το φορολογικό βάρος για τους μισθωτούς, όταν η διατήρηση των δημόσιων εσόδων θα σήμαινε αναγκαστικά επιβάρυνση των ίδιων των επιχειρηματιών;
Συνολικότερα ο λαός της ιδιοκτησίας έχει ανταγωνιστικά συμφέροντα απέναντι στην εργατική τάξη· τα τερατώδη ενοίκια δεν τα εισπράττουν μόνο τα φαντς, όπως είναι γνωστό. Η απαιτούμενη μεγάλη μείωσή τους θα πολεμηθεί ανηλεώς και από «μεσαίους» εισοδηματίες.
Δεν θα συνεχίσω με αυτήν την απλοϊκή «πολιτική οικονομία». Είναι, μάλλον, σαφές τι υποστηρίζω. Ακόμα κι αν η σχηματική αυτή παρουσίαση είναι εσφαλμένη, έχω την εντύπωση πως εντοπίζει ουσιώδη στοιχεία μιας αριστερής πολιτικής, για την οποία το κοινωνικό ζήτημα στο επίκεντρο.
Πάνε δεκαετίες τώρα, αφότου ο Πουλαντζάς -και άλλοι, εξίσου πειστικά- αποδόμησε τον στρατηγικό λαϊκομετωπισμό του, σοβιετικής, ως επί το πλείστον, κοπής, «κομμουνισμού», για τον οποίο απαξάπαντες -πλην μερικών υπερ-πλουσίων- μοιράζονται τα ίδια συμφέροντα. Και η ελληνική Αριστερά συνεχίζει το βιολί της, αφού τον μετέτρεψε σε «ινστιτούτο».
Πολλοί δημοσιολόγοι, αλλά και πολιτικοί επιστήμονες, δυσκολεύονται να εξηγήσουν το παράδοξο της πολύχρονης και αναμφισβήτητης κυριαρχίας της Δεξιάς στη χώρα μας. Ενώ, νομίζω, ο πυρήνας της εξήγησης βρίσκεται μπροστά στη μύτη μας.
Ο θεμελιώδης, λοιπόν, λόγος της διαρκούς κατίσχυσης της Δεξιάς είναι πως συγκροτεί στο πολιτικό πεδίο ένα κοινωνικό -ταξικό μπλοκ, εξαιρετικά συμπαγές, πολύ συνειδητοποιημένο ταξικά και με μεγάλη αυτοπεποίθηση. Ο εκλογικός πυρήνας του διηνεκούς 30% σε αυτό στηρίζεται και, με αυτόν τον τρόπο, δίνει τη βάση στη δεξιά ηγεμονία, η οποία, «πείθοντας» και τμήμα των κατώτερων τάξεων, συντηρητικών ιδεολογικά, καταφέρνει να αναπαράγεται με σχετική άνεση.
Με άλλα λόγια, ο λαός της ιδιοκτησίας έχει πλήρη συνείδηση των συμφερόντων του, τα οποία είναι για τον ίδιο αδιαπραγμάτευτα.
Η απάντηση σε αυτήν την συνθήκη δεν πρόκειται να παραχθεί από «κοστολογημένα προγράμματα» και την αντίστοιχη «δημοσιονομική σοβαρότητα», αλλά με την διαμόρφωση ενός αντίπαλου ταξικού μπλοκ, το οποίο θα νικήσει τον συνασπισμό της Δεξιάς.
Λέγεται συχνά πως «τα πράγματα είναι πιο σύνθετα». Συνήθως πρόκειται για υπεκφυγή. Πάντοτε τα πράγματα είναι πιο σύνθετα. Το θέμα είναι γύρω από ποιον, όχι τόσο «σύνθετο», άξονα πρέπει να στρέψεις την προσοχή σου, ώστε η «συνθετότητα» να μην οδηγεί σε αναλυτικό κομφούζιο.
Επανέρχομαι στην αρχή: οι σημερινές επιτυχείς αριστερές πολιτικές βασίζονται σε «απλά» ταξικά αιτήματα. Στο σημείο που βρίσκονται τα πράγματα σήμερα, στη φάση απεγνωσμένης άμυνας για τις κατώτερες τάξεις, δεν απαιτείται κι άλλος κακοχωνεμένος Γκράμσι. Αυτά που μας απειλούν είναι, εν τέλει, απλά, σχεδόν προφανή.
Η εργοδοσία είναι η εργοδοσία, μικρή και μεγάλη. Τα αφεντικά είναι τα αφεντικά, μικρά και μεγάλα -πολλές φορές, αριστερά και δεξιά, ίδια. Οι μετέπειτα διαφοροποιήσεις δεν πρέπει να ξεπερνούν το θεμελιώδες αδιαφοροποίητο.
Πρόκειται για γενίκευση, βέβαια. Αλλά οι ίδιες οι επιστήμες δεν θεμελιώνονται σε γενικεύσεις; Σε αυτό δεν στηρίζεται η υπεροχή τους ως μορφές γνώσης;
Χωρίς γενίκευση δεν υπάρχει γνώση. Και, νομίζω, ούτε συνεκτική πολιτική παρέμβαση.
Κυριακή 11 Οκτωβρίου 2026
«Δεν μετανιώνω για ό,τι πάλεψα, για ό,τι έζησα» | Ματιές στη ζωή και το έργο του Γιώργου Σεβαστίκογλου (https://www.katiousa.gr,10-10-2026)
...............................................................
«Δεν μετανιώνω για ό,τι πάλεψα, για ό,τι έζησα» | Ματιές στη ζωή και το έργο του Γιώργου Σεβαστίκογλου
Μια αναφορά στον σκηνοθέτη, συγγραφέα και δάσκαλο του θεάτρου Γιώργο Σεβαστίκογλου, που υπήρξε πρωτοπόρος ερευνητής της θεατρικής πράξης, του θεατρικού λόγου και των εκφραστικών μέσων της σκηνής, με σταθερό προσανατολισμό στην κοινωνική αποστολή της τέχνης.
Κατιούσα
Μια αναφορά στον σκηνοθέτη, συγγραφέα και δάσκαλο του θεάτρου Γιώργο Σεβαστίκογλου, που υπήρξε πρωτοπόρος ερευνητής της θεατρικής πράξης, του θεατρικού λόγου και των εκφραστικών μέσων της σκηνής, με σταθερό προσανατολισμό στην κοινωνική αποστολή της τέχνης.
Ο δάσκαλος και σκηνοθέτης στην Κατοχή
Γεννήθηκε το 1913 στο Φανάρι της Κωνσταντινούπολης και στην Ελλάδα ήρθε με την οικογένειά του, το 1924.
Την περίοδο της Κατοχής γίνεται μέλος του ΚΚΕ και υπήρξε στέλεχος της Κομματικής Οργάνωσης Θεάτρου, η οποία συνεδρίαζε συχνά στο σπίτι του Γ. Ρίτσου. Μαζί με τις σπουδές του στη Νομική εργαζόταν και ως μεταφραστής σε περιοδικά και εφημερίδες.
Εκείνα τα χρόνια γίνεται και βασικός συνεργάτης του Κάρολου Κουν στο νεοσύστατο τότε Θέατρο Τέχνης. Στο Αλβανικό Μέτωπο έγραφε στον Κουν: «Μαζεύω λέξεις για τη μετάφραση» – επρόκειτο για «Τα καπνοτόπια», που ο Κουν κατάφερε τελικά να ανεβάσει ξεγελώντας τη γερμανική λογοκρισία.
Το 1943 ανέβηκε και το πρώτο του πρωτότυπο έργο, «Κωνσταντίνου και Ελένης», σε σκηνοθεσία Κουν. Στο κέντρο του έργου στέκει η «γαλάζια πολιτεία», μια κοινωνία ελεύθερη που μόνο ο τρελο-Γιώργης και η μικρή Ελένη πιστεύουν πραγματικά. Γραμμένο το έργο μέσα στην Κατοχή, το όραμα αυτό της «γαλάζιας πολιτείας» μοιάζει να ταυτίζεται με την ίδια τη λαχτάρα μιας γενιάς για μια κοινωνία δίκαιη και αληθινή.
Παράλληλα μελετούσε και μετέφραζε Στανισλάφσκι, Βαχτάνγκοφ, Ταΐροφ, Μέγιερχολντ, τους μεγάλους της σοβιετικής σκηνοθετικής σχολής. Το 1943 δημιούργησε ένα ημιπαράνομο εργαστήριο έρευνας γύρω από το ρώσικο πρωτοποριακό θέατρο. Εκεί, ανάμεσα στους νέους ανθρώπους που μαζεύτηκαν γύρω από αυτή την κρυφή μελέτη, γνώρισε και την γυναίκα που θα γινόταν αργότερα σύντροφός του σε όλη του τη ζωή, την νεαρή τότε Αλκη Ζέη.
Απελευθέρωση, Δεκέμβρης και το τρανό σχολείο του αγώνα
Μετά την Απελευθέρωση συντόνισε τη συγκρότηση του «Θεάτρου του Λαού». Η πρώτη του σκηνοθετική απόπειρα ήταν το ανέβασμα του «Επιτάφιου» του Ρίτσου – με τη μορφή ορατόριου – που ανέβηκε τον Νοέμβρη του ’44 για τα 26 χρόνια του Κόμματος.
Το «Θέατρο του Λαού» δεν πρόλαβε να ζήσει για πολύ… Είναι χαρακτηριστική η αναφορά της Ασπασίας Παπαθανασίου για την τελευταία παράσταση του θιάσου, που δόθηκε πριν ξεσπάσει ο Δεκέμβρης.
«Στο έργο υπήρχε μια σκηνή όπου οι ΕΠΟΝίτες με τον καθοδηγητή τους συνεδριάζουν. Με χαμηλωμένο το φως στη σκηνή, καθόμασταν γύρω από ένα τραπέζι, στη μέση ο Μάνος [Ζαχαρίας]. Δεν κοίταζε εμάς, αλλά το κοινό. Με προτεταμένο το χέρι και με σφιγμένη τη γροθιά, βγάζει τον λόγο του: “Λοιπόν, σύντροφοι, η κατάσταση είναι κρίσιμη…” και ακούγεται όλη η “γραμμή” του Κόμματος της συγκεκριμένης μέρας. Εκείνο το βράδυ, αποφασίσαμε να εμφανισθώ στη σκηνή με τη στολή μου του ΕΛΑΣ, για να γράψω, υποτίθεται, συνθήματα στους τοίχους. Ετσι και έγινε. Τα συνθήματα, φυσικά, δεν ήταν της Κατοχής, αλλά εκείνης της μέρας – και εκεί ακριβώς μας “πυροβολούν”… Την άλλη μέρα στη μεγάλη διαδήλωση, βγήκε και το “Λαϊκό Θέατρο” με τα λάβαρά του να πάρει μέρος στη ματωμένη εκείνη πορεία. Στο Σύνταγμα… Αρχισαν οι πυροβολισμοί… Στο “Λαϊκό Θέατρο” δεν ξαναγύρισαν οι ηθοποιοί του. Πήρε ο καθένας τον δρόμο του».
Στις μέρες της μεγάλης ταξικής σύγκρουσης στην Αθήνα, ο Σεβαστίκογλου μαζί με τον νεαρό τότε σκιτσογράφο Μέντη Μποσταντζόγλου – τον μετέπειτα «Μποστ» – γράφουν κάλαντα που απαγγέλλονταν στα πρόχειρα νοσοκομεία του ΕΛΑΣ εμψυχώνοντας και παρηγορώντας τους μαχητές.
Μετά τη Βάρκιζα, με κατεύθυνση του ΚΚΕ ιδρύονται οι «Ενωμένοι Καλλιτέχνες» που συμμετείχαν οι Αιμίλιος Βεάκης, Μιράντα Μιράτ, Αντώνης Γιαννίδης, αλλά και νέοι καλλιτέχνες που μόλις τότε έκαναν τα πρώτα τους βήματα, όπως οι Αλέκα Παΐζη, Ασπασία Παπαθανασίου, Αλέξης Δαμιανός, Τίτος Βανδής, Λυκούργος Καλλέργης, Δήμος Σταρένιος, Νάσος Κεδράκας, με σκηνοθέτη πάντα τον Γ. Σεβαστίκογλου.
«Ηταν η περίοδος της αχαλίνωτης τρομοκρατικής δράσης των “αγανακτισμένων πολιτών”… Τέτοια επίθεση δέχτηκε κι ο θίασος των “μεγάλων”, λίγες μέρες μετά την πρεμιέρα του “Ιούλιου Καίσαρα”. Επιτέθηκαν οι μπράβοι, ξυλοκόπησαν τους θεατές, ανέβηκαν στη σκηνή, διέλυσαν τα πάντα, κυνήγησαν και χτύπησαν τους ηθοποιούς, τραυμάτισαν σοβαρά στο μάτι τον Αντώνη Γιαννίδη. Ο θίασος των “μεγάλων” αναγκάστηκε να διακόψει προσωρινά τις παραστάσεις του. Και η διεύθυνση κάλεσε τους “νέους” να σώσουμε την κατάσταση», έλεγε αργότερα ο Σεβαστίκογλου, δίνοντας ανάγλυφα το στίγμα των ημερών.
Η αστική κριτική δεν άργησε να στοχοποιήσει τον θίασο. Ο Μ. Καραγάτσης, σχολιάζοντας παράσταση με πρώην μέλη των «Ενωμένων Καλλιτεχνών», έγραφε: «(…) Ο θίασος αυτός έχει δύο ιδιοτυπίας: 1) ότι όλοι οι ηθοποιοί ήσαν οπαδοί μιας ορισμένης πολιτικής ιδεολογίας και 2) ότι έπαιξε έργα που πρωτίστως επροπαγάνδιζαν την παραπάνω πολιτική ιδεολογία και δευτερευόντως εξυπηρετούσαν το πνεύμα και την τέχνη (…)». Βέβαια, η κριτική ήταν το ηπιότερο απ’ όσα δέχτηκε ο θίασος, αφού πραγματοποιήθηκαν συντονισμένες επιθέσεις από μέλη της ακροδεξιάς οργάνωσης «Χ», πρώην ταγματασφαλίτες και εθνοφύλακες, με τη συνεργασία της χωροφυλακής.
Την ίδια περίοδο έγραφε και θεατρική κριτική στον «Ριζοσπάστη». Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η αντίληψή του για τον μεταπολεμικό θεατή: «Το κοινό δεν είναι κείνο που ξέραμε. Ανέβηκε ποιοτικά κι άνοιξαν τα μάτια του στο τρανό σχολειό του αγώνα για τα δίκια του… ίσα-ίσα λαχταρά να δει και ν’ ακούσει τους καημούς του μεταλλαγμένους σε τέχνη».
Ο θίασος των «Ενωμένων Καλλιτεχνών» διέκοψε οριστικά τη λειτουργία του τον Σεπτέμβριο του 1946. Στην Αθήνα το κλίμα πια ήταν ασφυκτικό…
Στο βουνό: Ο κινηματογραφιστής του ΔΣΕ
Ο Γ. Σεβαστίκογλου καταδικάστηκε σε θάνατο ερήμην του, επειδή λιποτάκτησε από τον αστικό στρατό. Ο δρόμος προς τον Γράμμο δεν ήταν ευθύς. «Είμαστε 4-5 κομμουνιστές, φύγαμε λαθραία από το Πέραμα με καΐκι για την Ιταλία», θυμόταν σε συνέντευξή του στον «Ριζοσπάστη», το 1990. «Εκεί το Ιταλικό Κόμμα θα μας βοηθούσε να περάσουμε στην Τσεχοσλοβακία κι από ‘κει να γυρίσουμε στον Γράμμο. Στο Λέτσε όμως μας πιάσανε…». Δεκατέσσερις ιταλικές φυλακές πέρασε, προτού καταφέρει επιτέλους να φτάσει στον προορισμό του.
Φτάνοντας στον Γράμμο συγκροτήθηκε το φωτοκινηματογραφικό συνεργείο του ΔΣΕ. «Ο Μουσούρης σαν οπερατέρ κι εγώ σαν υπεύθυνος θα είμαστε το “κινηματογραφικό συνεργείο” του ΔΣΕ!… Στο βουνό ήρθε αργότερα και κινηματογραφούσε κι ο Μάνος Ζαχαρίας».
Το σημαντικότερο κοινό τους έργο ήταν το ντοκιμαντέρ «Η αλήθεια για τα παιδιά της Ελλάδας», γύρισμα αποφασισμένο από το Γενικό Αρχηγείο για ν’ απαντήσει στην προπαγάνδα περί «παιδομαζώματος». Στο πλαίσιο της περιοδείας του Πολ Ελυάρ στο βουνό το 1949, ο Σεβαστίκογλου – μόνιμος διερμηνέας και συνοδός του – τύπωνε τις φωτογραφίες της επίσκεψης σε φορητό σκοτεινό θάλαμο μέσα στο ίδιο το βουνό.
Μετά την ήττα, ο Σεβαστίκογλου ακολούθησε τον δρόμο της πολιτικής προσφυγιάς.
Τασκένδη: Ο συγγραφέας και σκηνοθέτης της πολιτικής προσφυγιάς
Στην Τασκένδη τον περιμένει ήδη μια οργανωμένη ελληνική κοινότητα προσφύγων. Συγκροτήθηκε ο θίασος «Κεντρικό Συγκρότημα Ελλήνων Πολιτικών Προσφύγων». Εμπνευστής και σκηνοθέτης ο ίδιος ο Σεβαστίκογλου, διευθυντής ο Αντώνης Γιαννίδης, οργανωτικά υπεύθυνος ο Δημήτρης Σπάθης. Η εναρκτήρια παράσταση δόθηκε στις 10 Μάρτη 1951, παρουσία εκπροσώπων του Μπολσεβίκικου Κόμματος και της Κομσομόλ.
Σε ομιλία του στην 3η Συνδιάσκεψη του ΚΚΕ (Οκτώβρης 1950), ο ίδιος ο Γιαννίδης ανέφερε ότι οι Σοβιετικοί είχαν χτίσει στον θίασο, μέσα σε τρεις μήνες, «ένα ωραιότατο θέατρο για πεντακόσιους θεατές», με τα σκηνικά να εκτελούνται από το σκηνογραφικό εργαστήριο της Οπερας της Τασκένδης, και ότι «έργα από τη ζωή μας και τον αγώνα μας έγραψαν και θα γράψουν οι σύντροφοι Γιώργης Σεβαστίκογλου και Αλέξης Πάρνης».
Εκεί ο Σεβαστίκογλου έγραψε πράγματι τα πρωτότυπα έργα «Σε μαρμαρένια αλώνια», «Να ελευθερώσουμε τους αλυσωμένους» και «Η Μαρούσω η Βαγγέλαινα δίνει όρκο». Το πιο σπουδαίο έργο που έγραψε εκείνη την περίοδο είναι η «Αγγέλα», ένα συνταρακτικό, ρεαλιστικό κοινωνικό δράμα – καταγγελία της ψυχροπολεμικής ελληνικής κοινωνίας, με κεντρική ηρωίδα την ορφανή από πατέρα, αδελφή σκοτωμένου κομμουνιστή αγωνιστή της Αντίστασης, 17χρονη υπηρέτρια Αγγέλα. Το έργο γνώρισε τεράστια επιτυχία σε 27 θέατρα της ΕΣΣΔ και στην Ελλάδα πρωτοπαίχτηκε το 1965 από το Θέατρο Τέχνης.
Εγραψε επίσης σενάρια για ταινίες που σκηνοθέτησε ο Μάνος Ζαχαρίας – «Το σταυροδρόμι», «Οι σφουγγαράδες» από διήγημα του Ν. Κάσδαγλη.
Το 1965 το ιστορικό θέατρο της Μόσχας Βαχτάνγκοφ του προσέφερε μόνιμη θέση δεύτερου σκηνοθέτη. Αρνήθηκε: «Μου είχαν πει ότι πρέπει να γυρίσω (στην Ελλάδα). Ηταν κι η νοσταλγία κι έφυγα… Αν έμενα θα είχα μια εμπειρία μεγαλύτερη».
Δεν ήταν η πρώτη φορά που επέλεγε τον δρόμο του αγώνα αντί της καλλιτεχνικής καταξίωσης: Είχε φύγει για το βουνό «την ώρα που η κριτική υμνούσε τη μετάφραση και τη σκηνοθεσία» του στο «Θάψτε τους νεκρούς». Ομως, γνώριζε καλά: «Αν δεν έφευγα στο βουνό, μπορεί να ‘μουνα καλύτερος τεχνικά. Αλλά δεν θα ‘μουν γνώστης της πραγματικής ζωής».
Γνώστης της πραγματικής ζωής
Στα χρόνια της δικτατορίας, η δεύτερη εξορία τον έφερε στο Παρίσι, όπου χτίζεται η φήμη του ως εξαιρετικού θεατρικού δασκάλου. Δίδαξε στο Ινστιτούτο Θεάτρου της Σορβόννης, στον «Οίκο Γραμμάτων», στη Διεθνή Πανεπιστημιούπολη.
«Σαν πορεία έρευνας» χαρακτήριζε ο ίδιος όλη του την καλλιτεχνική διαδρομή: «Χρέος μας είναι να πηγαίνουμε κόντρα στον φόβο του λάθους. Να ερευνούμε ελεύθερα, όπως το παιδί το παιχνίδι, τα φαινόμενα. Κύριο μέλημα της δουλειάς μου ήταν η εμβάθυνση στη γνώση. Η ηδονή του να ανακαλύπτεις τις βαθιές ρίζες του πολιτιστικού φαινομένου».
Σε συνέντευξή του στον «Ριζοσπάστη» στην αξέχαστη συντρόφισσά μας Αριστούλα Ελληνούδη, το 1990, λίγους μήνες πριν πεθάνει, ερωτώμενος αν μετάνιωσε για όσα πέρασε, απάντησε χωρίς δισταγμό: «Ούτε μια στιγμή. Θα ξανάκανα ό,τι έκανα”»… Ενώ παρακάτω συμπλήρωνε ότι γνώρισε τον λαό μας, «στις ώρες που κινητοποιούσε τις πιο μεγάλες κι εκφραστικές δυνάμεις του. Στην Αντίσταση και στον Εμφύλιο… Οι “πληγές” μας χρειάστηκαν για να νιώσουμε ότι έχουμε νεύρα, καρδιά, μυαλό, που θίγονται».Το συγκεκριμένο άρθρο ανήκει στο αφιέρωμα που επιμελείται το Τμήμα Πολιτισμού της ΚΕ του ΚΚΕ για μεγάλους δημιουργούς μας που συμμετείχαν στον αγώνα του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας. Είχαν προηγηθεί αφιερώματα στον Κώστα Πουρναρά – Μπόση και τον Αλέξη Πάρνη.
Κώστας Σταματόπουλος
Μέλος του Τμήματος Πολιτισμού της ΚΕ του ΚΚΕ
Αναδημοσιεύεται από τον "Ριζοσπάστη", Σάββατο 10 Οχτώβρη 2026 – Κυριακή 11 Οχτώβρη 2026
Κεντρική εικόνα ανάρτησης Κατιούσα: Η φωτογραφία της σύνθεσης προέρχεται από το βιβλίο της Κωνσταντίνας Ζηροπούλου «Γιώργος Σεβαστίκογλου, Αγωνιστής του θεάτρου και της ζωής»
"Ο Ρούμπιο, το ρούμπωμα και οι ρούμποι" έγραψε ο Δημήτρης Νανούρης ("Εφημερίδα των Συντακτών"/"Μετέωρος", 10.10.2026)
..............................................................
Ο Ρούμπιο, το ρούμπωμα και οι ρούμποι
Ιδροκοπούσαν οι δύσμοιροι δραγουμάνοι να μεταφράσουν τα φληναφήματα του ερίφη με στολή σερίφη και μηδαμινή συστολή. Ναρκισσισμός, αλαζονεία, ιδιοτέλεια και αυτοπροβολή σε ολέθριο συνδυασμό με παιδιάστικη αδαημοσύνη χαρακτηρίζουν το λογύδριο του Ρούμπιο
έγραψε ο Δημήτρης Νανούρης ("Εφημερίδα των Συντακτών"/"Μετέωρος", 10.10.2026)
Εν τούτω… Πνύκα! Δεν μένει παρά να δώσουμε το βήμα της αείποτε Εκκλησίας του Δήμου και στον Καρανίκα. Ο οποίος έχει θητεύσει μπάρμαν στα νιάτα του κι όσο να ’ναι κάτι θα θυμάται από προσμίξεις ανομοιογενών αλκοολούχων. Θα ρούμπωνε σίγουρα τον Ρούμπιο, που άνοιξε ανεξέλεγκτα τον ρουμπινέ ρουμπινί μπουκαλιών ανακατεύοντας στο σέικερ μια ξανάστροφη μεζούρα Αριστοτέλη με δυο πρέζες Πλάτωνα και μια δόση Πλούταρχο με ολίγον ιερό Αυγουστίνο για να μας σερβίρει ένα αναγουλιαστικό κοκτέιλ με καροτί τσουλούφι εν είδει φέτας πορτοκαλιού να εξέχει στο χείλος του κολονάτου κύλικα. Αρσενικοθήλυκα, ερμαφρόδιτα μείγματα με επίγευση που βυζαίνει σαν βδέλλα τον ουρανίσκο.
Ιδροκοπούσαν οι δύσμοιροι δραγουμάνοι να μεταφράσουν τα φληναφήματα του ερίφη με στολή σερίφη και μηδαμινή συστολή. Ναρκισσισμός, αλαζονεία, ιδιοτέλεια και αυτοπροβολή σε ολέθριο συνδυασμό με παιδιάστικη αδαημοσύνη χαρακτηρίζουν το λογύδριο του Ρούμπιο, όστις εκλέγεται όλως τυχαίως στη σφύζουσα από ελληνικό στοιχείο Φλόριντα. Εκατόν πενήντα χιλιάδες Πελοποννήσιοι δευτερότριτης γενιάς συγκαταριθμούν συμπαγές και ουδόλως ευκαταφρόνητο πλήθος. Τους πουλάει Πνύκα προσβλέποντας να πάρει τις ψήφους τους προίκα.
Ραδιούργος, ο μούργος! Το αυτοαναφορικό του σκαλάθυρμα, πάντως, θα μπορούσε να αποδοθεί σε απλά ελληνικά ως ακολούθως: «Ο Ρουμπής, ο Kουμπής, ο Ρουμποκομπολογής/ είχε πάει να ρουμπέψει, να κουμπέψει, να ρουμποκομπολογέψει./ Τον Ρουμπή, τον Κουμπή, τον Ρουμποκομπολογή/ τονε πιάσαν οι ρουμπήτες, οι κουμπήτες, οι ρουμποκομπολογήτες/ και του κόψαν τα ρουμπιά του, τα κουμπιά του, τα ρομποκομπόλογά του./ Γιατί Ρουμπή, Κουμπή και Ρουμποκομπολογή/ είχες πάει να ρουμπέψεις, να κουμπέψεις, να ρουμποκομπολογέψεις/ και σε πιάσαν οι ρουμπήτες, οι κουμπήτες, οι ρουμποκομπολογήτες/ και σου κόψαν τα ρουμπιά σου, τα κουμπιά σου, τα ρουμποκομπόλογά σου;»
Καίριο ερώτημα που αφήνει ωστόσο αναπάντητο ώς κι ο Ακης Πάνου, ο οποίος, προκειμένου να παρακάμψει την ασφυκτική λογοκρισία, μελοποίησε μεσούσης της χούντας τον ως άνω γλωσσοδέτη, που διασώζεται στις αυλακιές των βινυλίων τραγουδισμένος από τον Μιχάλη Μενιδιάτη. Με επαρχιώτικο μικρομεγαλισμό η κυβέρνηση ρουμπεύει, κουμπεύει και ρουμποκομπολογεύει τζογάροντας τα ρέστα της στην επίσκεψη Ρούμπιο.
Τουφεκάει εκ του συστάδην η αντιπολίτευση, εγκαλώντας το Μαξίμου για ιεροσυλία. Πού ακούστηκε να παραχωρείται σε οιηματίες αξιωματούχους του υπερατλαντικού ηγεμόνα ως γη και ύδωρ ο λόφος απ’ όπου εκφωνήθηκε ο «Επιτάφιος»; Η Χαριλάου Τρικούπη, η Ιπποκράτους, η Κουμουνδούρου, η Πατησίων κι η Αμαλίας διερωτώνται δικαίως τι απέγιναν τα κομμένα ρουμποκομπόλογα του Αριστείδη, του Περικλή, του Δημοσθένη και του Κολοκοτρώνη ακόμα, οίτινες διατύπωσαν διαπρύσια σημαινόμενα από το βάθρο της Πνυκός. Τα βρήκε, άραγε, ο Ρούμπιο κατά τη διάρκεια του κακοπαιγμένου μονολόγου του και, αν ναι, γιατί δεν τα παρέδωσε ως όφειλε στο Μουσείο Ακρόπολης;
Ηχορύπανση! Τόσο η φθηνή παράσταση Ρούμπιο όσο και οι ανέξοδοι δεκάρικοι του ανεκδιήγητου πολιτικού μας προσωπικού να κερδίσει ρούμπους. Οι εκτός νυμφώνος εξαπολύουν μύδρους εναντίον της πολεμοχαρούς υπερδύναμης, όταν όμως έλθουν στα πράγματα υποβάλλονται ενώπιόν της σε εδαφιαίους χατζηαβάτικους τεμενάδες. Κι οι λαοί εκτίουν ειρκτή με τις τιμές ενέργειας να συναγωνίζονται τα διαμάντια και τα ρουμπίνια και το καλάθι του νοικοκυριού ρουμπωμένο.
"Ο «ΑΝΥΠΟΤΑΚΤΟΣ» ΔΗΜΑΡΧΟΣ ΤΟΥ ΣΕΝ ΝΤΕΝΙ" έγραψε ο Κώστας Αργυρός ("Εφημερίδα των Συντακτών", 10-11.10.2026)
...............................................................
Ο «ΑΝΥΠΟΤΑΚΤΟΣ» ΔΗΜΑΡΧΟΣ ΤΟΥ ΣΕΝ ΝΤΕΝΙ
Προσωπική Υπόθεση: Ο Μπάλι Μπαγκαγιόκο έδειξε τι σημαίνει «αντιπρόσωπος του λαού»
Ο μαύρος δήμαρχος της φτωχογειτονιάς του Παρισιού που μπήκε ασπίδα για να προστατεύσει παιδιά από την αστυνομική βία είναι το πρόσωπο της «άλλης πολιτικής» στη Γαλλία
Σκίτσο του Πέτρου Ζερβού
10 Οκτωβρίου 2026
έγραψε ο Κώστας Αργυρός ("Εφημερίδα των Συντακτών", 10-11.10.2026)
10 Οκτωβρίου 2026
έγραψε ο Κώστας Αργυρός ("Εφημερίδα των Συντακτών", 10-11.10.2026)
Ο Μπάλι Μπαγκαγιόκο ξέρει από αγώνες. Οχι μόνο γιατί κατάφερε να γίνει γνωστός στην περιφέρειά του, στο υποβαθμισμένο Σεν Ντενί, ως προπονητής μιας ομάδας μπάσκετ την οποία πέτυχε να ανεβάσει μέσα σε μια πενταετία από την ανυπαρξία στην τρίτη εθνική κατηγορία της χώρας.
Τον περασμένο Μάρτιο έδωσε τη μάχη για τη δημαρχία της πόλης του ως υποψήφιος της Ανυπότακτης Γαλλίας του Μελανσόν, με τη στήριξη του Κομμουνιστικού Κόμματος της Γαλλίας και μιας τοπικής πρωτοβουλίας πολιτών και κέρδισε οριακά τις εκλογές, παρά τη λυσσαλέα αντίδραση δεξιών και ακροδεξιών αντιπάλων του. Αντιμετώπισε δυναμικά τις επιθέσεις λάσπης και fake news που εξαπολύθηκαν αμέσως μετά εναντίον του από τρολ του διαδικτύου και δεν δίστασε να μηνύσει ένα τηλεοπτικό δίκτυο για ένα ρεπορτάζ που θεωρούσε ρατσιστικό.
Ασπίδα για τα παιδιά
Αυτές τις ημέρες έγινε το πρόσωπο της άλλης Γαλλίας όταν οι κάμερες τον «συνέλαβαν» με κοστούμι και γραβάτα να προσπαθεί να γίνει ασπίδα προστασίας για μαθητές και φοιτητές απέναντι στην υπέρμετρη βία των αστυνομικών δυνάμεων. Σε μια περίοδο που το πολιτικό σύστημα της χώρας μοιάζει να έχει παραλύσει απέναντι στη λαϊκή οργή, αλλά κυρίως απέναντι στην αδυναμία του να δώσει λύσεις σε χρόνια οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα δεκαετιών, ο 53χρονος πολιτικός έδειξε τι σημαίνει «αντιπρόσωπος του λαού».
Η Γαλλία συγκλονίζεται εδώ και πάνω από δύο εβδομάδες πλέον από τις διαμαρτυρίες των νέων που ζητούν πρόσθετες δαπάνες για την Παιδεία, η οποία σε πολλές περιοχές της χώρας, όπως το Σεν Ντενί, βρίσκεται σε καθεστώς διάλυσης. Ο πρωθυπουργός Σεμπαστιέν Λεκορνί κάνει τηλεοπτικά διαγγέλματα ζητώντας ψυχραιμία και αυτοσυγκράτηση και οι αστυνομικοί επιτίθενται με κλομπ και δακρυγόνα στους ξεσηκωμένους και συλλαμβάνουν με την παραμικρή αφορμή. Τουλάχιστον 5.000 συλλήψεις είχαν γίνει μέχρι την περασμένη Πέμπτη. Εκατοντάδες είναι τα τραυματισμένα παιδιά. Για ακόμα μία φορά μια εξέγερση παίρνει ανεξέλεγκτες διαστάσεις και το κατεστημένο αντιδρά με ωμή βία, ελπίζοντας ότι θα λύσει το πρόβλημα εκφοβίζοντας το πλήθος.
«Οι μαθητές που διαδηλώνουν θα μπορούσαν να είναι τα δικά μου παιδιά. Είναι ευθύνη μου να βρίσκομαι στο πλευρό τους»
Ο ξεσηκωμός της νεολαίας ξύπνησε και τα συνδικάτα που αποφάσισαν να συμπαρασταθούν στα παιδιά και να πάρουν μέρος σε πανεθνικές συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας. Ο έχων ημερομηνία λήξης πρόεδρος Μακρόν μοιάζει εξαφανισμένος. Ισως να θυμάται εκείνες τις στιγμές που ένας άλλος ξεσηκωμός, εκείνος των «κίτρινων γιλέκων» το 2018, τον οδήγησε να εγκαταλείψει το προεδρικό μέγαρο με ελικόπτερο. Κάτι που βεβαίως ο ίδιος είχε τότε διαψεύσει επισήμως, μιλώντας για μια «άσκηση ασφαλείας».
Τα αδιέξοδα στην επιφάνεια
Οπως και να έχει, η Γαλλία ζει μέρες αναστάτωσης και βίας που φέρνουν στο προσκήνιο άλυτα προβλήματα και δείχνουν την απόσταση που χωρίζει τους καλοβαλμένους πολιτικούς που ονειρεύονται τα μάρμαρα του Ελιζέ από την κοινωνία. Στις Βρυξέλλες παρακολουθούν με αγωνία τα όσα συμβαίνουν σε όλη τη χώρα, την ώρα που και στη γειτονική Ισπανία ο θάνατος της 87χρονης Μαρικάρμεν εκτοξεύει την οργή για τις ανισότητες και ένα πρόβλημα που μαστίζει όλη την Ευρώπη: το στεγαστικό.
Ο Μπαγκαγιόκο είναι ακριβώς το αντίθετο αυτού που στο Παρίσι αποκαλούν συνήθως πολιτική ελίτ. Ενας δήμαρχος που μεγάλωσε στις κακόφημες φτωχογειτονιές, που κατάφερε να βρει τον δρόμο του πρώτα επαγγελματικά, στη δημόσια εταιρεία συγκοινωνιών και μετά ασχολούμενος με την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Μπήκε για πρώτη φορά στο τοπικό δημοτικό συμβούλιο το 2001. Μάλλον δεν είναι η πρώτη φορά στη ζωή του που πρέπει να γεύτηκε στο στόμα την ξινίλα του δακρυγόνου, που να ένιωσε τα μάτια να τσούζουν και την ανάσα να κόβεται. «Οι μαθητές που διαδηλώνουν θα μπορούσαν να είναι τα δικά μου παιδιά. Είναι ευθύνη μου να βρίσκομαι στο πλευρό τους», δήλωσε, όταν το βίντεο από την αυθόρμητη αντίδρασή του έγινε viral και οι δημοσιογράφοι βγήκαν να τον αναζητήσουν.
Το κάδρο με τον Μακρόν
Ηταν στο πλευρό των νέων από την πρώτη στιγμή. Συμμετείχε στις καταλήψεις, χόρεψε μαζί τους τα βράδια. Προκάλεσε την οργή της Δεξιάς όταν είπε ότι μερικές φορές η βία των διαδηλωτών μπορεί να είναι δικαιολογημένη. Αλλά έτσι κι αλλιώς δεν ήταν ποτέ ο αγαπημένος των συντηρητικών και των δικών τους ΜΜΕ. Η κίνησή του τον Μάιο του 2026 να αφαιρέσει από το δημαρχείο το πορτρέτο του προέδρου Μακρόν είχε πληγώσει ήδη τον καθωσπρεπισμό τους. Απάντησε ότι η ύπαρξη του συγκεκριμένου κάδρου δεν προβλέπεται επισήμως, απλώς έχει καθιερωθεί ως παράδοση. Με τη στάση του αυτές τις μέρες δείχνει τι μήνυμα ήθελε ακριβώς να στείλει.
Γιατί τoν επιλέξαμε
Γιατί μπήκε μπροστά από μαθητές και φοιτητές που διαμαρτύρονταν για το πολιτικό σύστημα προκειμένου να τους σώσει, αψηφώντας την υπέρμετρη βία των αστυνομικών δυνάμεων
"Beautiful People" [Official Video] - Wojtek Mazolewski Quintet (youtube, 12.10.2024)
.............................................................
"Beautiful People" [Official Video] - Wojtek Mazolewski Quintet
(youtube, 12.10.2024)
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)