"Κλισέ και κοινοί τόποι" του ΚΩΣΤΗ ΠΑΠΑΓΙΩΡΓΗ ("Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία", Κυριακή 27 Ιανουαρίου 2013)

........................................................

Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία, Κυριακή 27 Ιανουαρίου 2013

Κλισέ και κοινοί τόποι

 

 

Του ΚΩΣΤΗ ΠΑΠΑΓΙΩΡΓΗ

 

Ο, τι και αν πασχίζουμε να πούμε, από βρισιά και ευχή ίσαμε εξυπνάδες και κριτικές, διαπιστώνουμε, φευ, ότι μας έχουνε προλάβει. Τα έχει αυτά η γλώσσα. Μιλώντας, ούτε καν υποψιαζόμαστε ότι από το στόμα μας περνάνε λέξεις και σχήματα λόγου που συχνά μετράνε αιώνες σε ηλικία, λες και οι λέξεις (ξένες και οικείες εξ ορισμού) ψιλονοικιάζονται και μετά όπου φύγει φύγει.

Ειδικά τα σχήματα λόγου είναι «το κερασάκι στην τούρτα». Οι ομιλητές από τηλεοπτικού, ραδιοφωνικού ή άλλου άμβωνος «ξεκουράζουν» τη γλώσσα τους με ετοιματζίδικες εκφράσεις που είναι πρετ-α-πορτέ και α-παρλέ. «Η κορυφή του παγόβουνου», «Η αιχμή του δόρατος», «Να πούμε τα πράγματα με το όνομά τους», «Να πούμε τα σύκα σύκα και τη σκάφη σκάφη», «Ο λαός έχει κρίση και μνήμη», «Η Ελλάδα είναι χώρα ποιητών», «Οι Ελληνες δεν είναι ρατσιστές» κ.λπ. Παρατηρείτε μήπως κάτι το επιλήψιμο; Μάλιστα, εφ' όσον δεν υπάρχει αισθητική αστυνομία (διότι, αν υπήρχε, θα εκτίαμε οι εννιά στους δέκα ποινή ισοβίου καθείρξεως), «ο πάσα εις» μπορεί κατά το δοκούν να πλαγιάζει στο μαλακό μαξιλάρι της τρέχουσας ρητορικής.

Να θυμίσουμε ότι το καθεστώς των κλισέ και των κοινοτοπιών αποτελούσε για τον Φλομπέρ ειρωνικό εντρύφημα μεγάλης αξίας. Οι βιογράφοι του τονίζουν την κωμωδία των κοινών τόπων που έπαιζε συχνά, συχνότατα με τους φίλους του. Αν πάρουμε την ελληνική κόπια παρόμοιων ασκήσεων, θα είχαμε τις γνωστές προτάσεις: «Η πολιτική απέτυχε να σταθεί στο ύψος της», «Τι να κάνει η τέχνη σε έναν κόσμο χωρίς αξίες», «Το λέτε όντως με το χέρι στην καρδιά;», «Πρέπει να τονίσω ότι ουδέποτε ψεύδομαι» κ.λπ.

Είναι προφανές ότι δεν χρειάζεται να είναι κάποιος Φλομπέρ για να ξετυλίξει αυτή την κορδέλα από απογοητευτικές κοινοτοπίες. Μάλιστα, αν θέλουμε να διαπιστώσουμε την επινοητικότητα του Γάλλου μυθιστοριογράφου ακόμη και στην αλληλογραφία του, αρκεί να θυμίσουμε κάποιο σχόλιό του για τον Μισέ: «Οταν θέλει κανείς να βάλει τον ήλιο μέσα στο βρακί του, καίει το βρακί του και κατουράει τον ήλιο. Αυτό έπαθε ο Μισέ».

Το λεπτό μυστικό σε αυτό το φαινόμενο είναι ότι ο κοινός τόπος αποτελεί τη βάση της έκφρασης και συνάμα το νεκροθάφτη της. Ως γνωστόν, ομιλητικά (σε αντίθεση με τα συγγραφικά) δικαιώματα δεν υφίστανται. Ο καθένας έχει κάθε δικαίωμα να οικειοποιείται σχήματα λόγου, ρητορικές κορόνες, εκφράσεις λεπτότητας και ανωτερότητας. Η γλώσσα, με άλλα λόγια η κοινωνία, «επιτρέπεται» να πίνει από το ίδιο ποτήρι, να κορδακίζεται πατώντας πάνω σε ξένα λόγια, χωρίς να ενοχλείται διόλου από την περιρρέουσα κοινοκτημοσύνη και κοινοτοπία που είναι σφοδρά «δημοκρατική».

Ετσι ανακαλύπτουμε εκόντες-άκοντες το κύρος και τη νοοτροπία της αγέλης. Ουσιαστικά έχουμε να κάνουμε με τη δικτατορία του μέσου ανθρώπου, της αφιλόδοξης ζωής, της κατεστραμμένης ευγένειας. Οταν ο Γερμανός ποιητής είπε ότι «κανείς δεν μπορεί να πηδήξει πάνω από τον ίσκιο του», δεν είχε κατά νου κάποιον αθλητή ή κυνηγημένο. Απεναντίας, είχε συλλάβει μιαν ανθρώπινη στιγμή που ήθελε να εικονίσει με μια κίνηση πρωτόγνωρη. Και πράγματι, ο θνητός που αδυνατεί να υποσκελίσει τον ίσκιο του συνιστά μια στιγμή ανεπανάληπτη...

Κάτι ανάλογο διαπιστώνουμε στον Μποντλέρ, στα μικρά του κείμενα με τίτλο «Σπλιν»: «Οταν ένας άνθρωπος πέφτει να κοιμηθεί, όλοι οι φίλοι του έχουν την κρυφή επιθυμία να τον δουν να πεθαίνει. Αλλοι για να διαπιστώσουν ότι ήταν πιο ασθενικός από αυτούς, ενώ άλλοι με την ανιδιοτελή ελπίδα να περιεργαστούν την αγωνία του». Στην εκλεκτή παράδοση που μάχεται τον κοινό τόπο σαν το διάβολο, ανήκουν οι Σολωμός, Ζαμπέλιος και Παπαδιαμάντης. Γράφει ο Ζαμπέλιος στις «Βυζαντινές Μελέτες»: «Πολλάκις ο φιλομαθής ιατρός μετά τον θάνατον του πελάτου προβαίνει εις την αυτοψίαν του νεκρού, είτε προς βάσανον της ιδίας θεραπεύσεως, είτε επ' αγαθώ της επιστήμης. Τοιαύτην τινα διάγνωσιν προτιθέμεθα και ημείς ενταύθα να πράξωμεν επί του προκειμένου σώματος της βυζαντινής κοινωνίας».

---

Διακόσια χρόνια είναι λίγα, πολύ λίγα Του Τάκη Θεοδωρόπουλου ("ΤΑ ΝΕΑ", Σάββατο 26 Ιανουαρίου 2013)

........................................................

Διακόσια χρόνια είναι λίγα, πολύ λίγα

Του Τάκη Θεοδωρόπουλου

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: στα "ΝΕΑ", Σάββατο 26 Ιανουαρίου 2013

 

Εδώ που τα λέμε διακόσια χρόνια δεν είναι και τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα, ειδικά όταν πρέπει να διανύσεις μια ιστορική απόσταση για να φτάσεις στο ίδιο σημείο όπου βρίσκονται άλλοι λαοί ύστερα από πέντε και έξι αιώνες ιστορίας. Μπορεί ο Βησσαρίων να τροφοδότησε την Αναγέννηση με τα αρχαία χειρόγραφα που πούλησε στη Μαρκιανή Βιβλιοθήκη της Βενετίας, όμως οι συμπατριώτες του δεν την έζησαν.

Ο δε Διαφωτισμός ήρθε ως είδος εισαγόμενο και μάλιστα σε μια γλώσσα, την καθαρεύουσα, που μιλούσαν μόνον οι εκλεπτυσμένοι λόγιοι. Είδος εισαγόμενο που σκόνταψε στο φράγμα μιας Ορθόδοξης Εκκλησίας, η οποία ήθελε πάντα να ελέγχει την παιδεία με την προσήλωσή της στους κανόνες και στο σχήμα, τα δύο οχυρά που την προστάτευαν από την πραγματικότητα των καιρών. Η επιρροή της νοοτροπίας της ήταν τόσο βαθιά που ακόμη και η σχέση με την αρχαία ελληνική σκέψη στον σύγχρονο ελληνισμό έπεσε στα χέρια των φιλολόγων, οι οποίοι στην καλύτερη περίπτωση αναπαρήγαν τους γλωσσικούς κανόνες.  

Ο ελληνικός 19ος αιώνας έβγαλε σημαντικούς φιλολόγους, όμως δεν έβγαλε φιλοσόφους. Εβγαλε και μερικούς μεγάλους συγγραφείς, οι οποίοι όμως κρίνονταν από τις λούπες των φιλολόγων. Οσο για το υβρίδιο που ονομάστηκε κράτος και γεννήθηκε με εμβρυουλκό, αυτό γιγαντωνόταν ως υβρίδιο σε έναν κόσμο που άλλαζε. Για να μεγαλώσει, κατάπινε και κατέστρεφε κομμάτια του ελληνισμού. Για να προσαρμοσθεί, πάλευε να μιμηθεί τους τύπους, τους κανόνες και το σχήμα των σύγχρονων κρατών, γιατί έτσι προστατευόταν κι αυτό, μαζί με την Εκκλησία του από την πραγματικότητα.

Διακόσια χρόνια δεν είναι πολλά, ειδικά για έναν λαό του οποίου ο φαντασιακός ορίζοντας εκτείνεται ώς την πιο βαθιά αρχαιότητα. Να παραδεχθούμε πως είναι αρκετά για να φτάσεις στο όριο της ιστορικής εφηβείας; Γιατί εδώ που τα λέμε όταν η Ελλάδα μπήκε στην Ευρώπη την υποδέχτηκαν ως έναν μάλλον χαριτωμένο και λίγο φασαριόζο έφηβο, με τη Μελίνα να ζητάει τα Ελγίνεια και τον λαό της να φωνάζει ότι «η Ελλάδα ανήκει στους Ελληνες». Την υποδέχθηκαν όμως μετά βαΐων και κλάδων, όπως και η Ελλάδα υποδέχθηκε την ένταξή της με την ανακούφιση που αισθάνεται κάποιος που έφτασε στο τέλος μιας μακράς πορείας.

Οσοι εξακολουθούν να βγάζουν λυρικές κορόνες περί ιδιοπροσωπίας κάνουν πως δεν βλέπουν ότι από την πρώτη στιγμή που έκλαψε το νεογέννητο προς την Ευρώπη είχε στραμμένο το βλέμμα του. Κι αν σήμερα ο έφηβος περνάει μια πρώτης τάξεως υπαρξιακή κρίση είναι γιατί η ίδια η Ευρώπη περνάει κρίση. Πίστευε πως θα οικοδομήσει έναν πολιτικό οργανισμό χωρίς τη δοκιμασία των κρίσεων, τον πειρασμό της διάλυσης ή τις απαραίτητες ήττες.

Διακόσια χρόνια δεν είναι πολλά. Είναι όμως αρκετά για να μπορέσει ένας λαός να συνειδητοποιήσει ποιες είναι οι αναπηρίες της οργάνωσής του και ποιες αγκυλώσεις τον εμποδίζουν να τις ξεπεράσει. Είναι αρκετά για να συνειδητοποιήσει πως κανένας πολιτικός λόγος, από όπου και να προέρχεται, δεν μπορεί να τον βοηθήσει αν αρκείται στην παπαγαλία των κανόνων και των σχημάτων μιας δημοκρατίας που ποτέ δεν αφομοιώθηκε από την κοινωνία. Η καθημερινότητα δεν αντιμετωπίζεται με σχήματα λόγου. Αυτό σκέφτηκα προχθές βλέποντας τους συμπολίτες μας που συνωστίζονταν στις στάσεις, θύματα της Καταστροφής του 2013.  

λήμματα Του Βασίλη Παπαβασιλείου ("ΤΑ ΝΕΑ", Σάββατο 26 Ιανουαρίου 2013)

......................................................

λήμματα

Του Βασίλη Παπαβασιλείου

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: στα "ΝΕΑ", Σάββατο 26 Ιανουαρίου 2013

 

Βάλεντιν (Καρλ). Βαυαρός ηθοποιός και συγγραφέας (1882-1948). Απογείωσε την παράδοση του βαυαρικού καμπαρέ. Υπήρξε φίλος και συνεργάτης του Μπέρτολτ Μπρεχτ που τον θεωρούσε δάσκαλό του. Τελευταία ανακαλύφθηκε ένα σώμα χειρογράφων του υπό τον γενικό τίτλο «Διάλογοι στη Δημοκρατία της Βαϊμάρης». Περιέχει 37 σκετς του μεγάλου καμπαρετίστα. Από το σκετς «Σημεία στίξης» παρουσιάζουμε ένα μικρό απόσπασμα σε πρόχειρη μετάφραση από τα γερμανικά. Ηρωες είναι δύο πρόσωπα, ο Α και ο Β. Ο Βάλεντιν, προφανώς, υποδυόταν τον δεύτερο.

Διάλογοι. «Α. Καταδικάζετε τη βία;

Β. Την καταδικάζω.

Α. Βάζετε τελεία;

Β. .....

Α. Και παύλα;

Β. Δεν σας καταλαβαίνω.

Α. Τι βάζετε όταν καταδικάζετε τη βία;

Β. Δεν μπορώ να πω ότι βάζω κάτι ιδιαίτερο. Κατά κανόνα βάζω τα καλά μου. Είμαι πάντα ντυμένος στην τρίχα. Εξαιρέσεις δεν κάνω.

Α. Ούτε για τη βία;

Β. Ούτε.

Α. Κι όμως, η βία δεν είναι κάτι το συνηθισμένο. Η βία είναι κάτι το εξαιρετικό.

Β. Είναι.

Α. Και παρ' όλα αυτά, εσείς δεν βάζετε τίποτε όταν την καταδικάζετε;

Β. Η βία είναι κάτι το εξαιρετικό, ναι. Απόδειξη: προχτές ο Χανς έφαγε το ξύλο της χρονιάς από την Γκρέτε, τη γυναίκα του. Χθες το μπάσταρδο ο Ρούντι άστραψε μια σφαλιάρα στον Κουρτ, τον πατέρα του.

Α. Κι εσείς, προφανώς, καταδικάζετε τα φαινόμενα αυτά.

Β. Προφανώς.

Α. Και τι βάζετε;

Β. Τι να σας πω; Στη συγκεκριμένη περίπτωση, θαυμαστικό!»

Διαρροές (εγκεφάλων). Η Ελλάδα ως χώρα ανθρωποπαραγωγός, κατά την προσφυή έκφραση του Διονύση Σαββόπουλου, γεννά πολύ περισσότερα μυαλά απ' αυτά που μπορεί να αξιοποιήσει. Γι' αυτό άλλα τα στέλνει στην ξενιτιά κι άλλα τα καταναλώνει επιτόπου. Ετσι γινόταν πάντα. Τελευταία, όμως, λόγω της κρίσης, αναζωπυρώθηκαν οι θρήνοι και οι κοπετοί για τους άξιους Ελληνες που παίρνουν των ομματιών τους και (όλα δείχνουν ότι) ρίχνουν μαύρη πέτρα πίσω τους. Είναι σαν σύμπασα η κοινωνία να παραλλάσσει το ερώτημα του Καβάφη: «Και τώρα τι θα γίνουμε χωρίς μη βαρβάρους;». Αυτές οι αντιδράσεις είναι προδήλως υπερβολικές. Παρακάμπτουν το γεγονός ότι υπάρχει ένα οχυρό σ' αυτόν τον τόπο, νησίδα υψηλής διανοητικότητας και παραγωγικής διαλεκτικής σκέψης, που λέγεται Κοινοβούλιο. Αυτό δεν διαρρέει με τίποτε. Δεν μας το παίρνει κανείς.

Ελαιόδενδρο (Πλάτωνος). Κάτω από τη λιανή σκιά του ο μέγας φιλόσοφος, στον χώρο της Ακαδημίας, τον 4ο αιώνα π.Χ. (δυστυχώς για τους ακραιφνείς λάτρεις του «χρυσού αιώνα», ο χρόνος δεν σταμάτησε στον 5ο), όρισε το πεδίο της δυτικής φιλοσοφίας. Είτε μαζί του («προτιμώ να έχω άδικο μαζί με τον Πλάτωνα παρά δίκαιο συντροφιά με τους αντιπάλους του») είτε όχι («φίλος μεν Πλάτων, φιλτάτη δε αληθεία») ο ανθρώπινος στοχασμός ενσαρκώνεται στο πρόσωπό του σαν ανοιχτός πάντοτε λογαριασμός. Το τρελό λεωφορείο τη δεκαετία του '70 και ο δυστυχής συμπολίτης μας πρόσφατα, που αναζητούσε δωρεάν καυσόξυλα, αφάνισαν, υποτίθεται, σε δύο δόσεις το υλικό ίχνος μιας παρουσίας που πέρασε στη δικαιοδοσία του θρύλου υπό την επωνυμία «η ελιά του Πλάτωνα». Γι' αυτό δεν μπορεί να μην χαιρετίσει κανείς την ακαριαία αντίδραση της ελληνικής Πολιτείας. (Βλ. παρακάτω.)

Ελαιόλαδο (Πλάτωνος). Αναγνωρίζοντας ότι η δόξα του ονόματος «Πολιτεία» οφείλεται στη σύνδεσή του με το ομώνυμο έργο του ιδρυτή της Ακαδημίας, η κυβέρνηση, διαχώρισε την ελιά από το λάδι του Πλάτωνα και παραδέχτηκε ότι δεν είναι δυνατόν να μη διδάσκεται στην ελληνική Μέση Εκπαίδευση το μάθημα της Φιλοσοφίας. Εδωσε μάλιστα την υπόσχεση ότι, αφού ρυθμίσει τα των πανεπιστημίων (συγχωνεύσεις, καταργήσεις κ.λπ.) μέσω του σχεδίου Αθηνά, θα επιληφθεί άμεσα του θέματος. Πολύ σωστά: η Αθηνά, ως θεά της σοφίας (πανεπιστημιακής εν προκειμένω), προηγείται. Η Φιλοσοφία, ως θεραπαινίδα της ζωής, μπορεί να περιμένει.

Κακεντρεχίες. Ισχυρίζονται κάποιοι ότι η αναβλητικότητα της κυβέρνησης ως προς το θέμα του μαθήματος της Φιλοσοφίας οφείλεται στο ότι αυτό δεν καθορίζεται από κανέναν εξωγενή κώδικα υποχρεώσεων που μας επεβλήθη (λέγε με τρόικα και Μνημόνιο.) Είναι αποκλειστικά εσωτερικό μας ζήτημα η προσθήκη ή η αφαίρεση ενός μαθήματος από το πρόγραμμα διδασκαλίας όλων των σχολικών βαθμίδων. Κοντολογίς, κανείς δεν μας προστάζει και δεν μας ελέγχει. Εχουμε να αποφασίσουμε και να ενεργήσουμε μόνοι μας. Να σκεφτούμε και να δράσουμε αυτοβούλως. Αναγνωρίζω ότι δεν είναι καθόλου εύκολο. Φέτος συμπληρώνονται τρία χρόνια από τότε που αναθέσαμε κανονικά τη σκέψη (με την οποία είχαμε ανέκαθεν προβληματικές σχέσεις) σε τρίτους κι εμείς καμωνόμαστε ότι πασχίζουμε για την εφαρμογή των όσων σκέφτηκαν οι άλλοι

"Oι Γάτες των Φορτηγών" ποίημα του Νίκου Καββαδία (1910-1975) ("ΑΥΓΗ", 16/1/2013)

...................................................

 Νίκου Καββαδία 
(1910 - 1975)




  



Oι Γάτες των Φορτηγών

Oι ναυτικοί στα φορτηγά πάντα μια γάτα τρέφουν,
που τη λατρεύουνε, χωρίς να ξέρουν το γιατί,
κι αυτή, σαν απ' τη βάρδια τους σχολάνε κουρασμένοι,
περήφανη στα πόδια τους θα τρέξει να τριφτεί.

Tα βράδια, όταν η θάλασσα χτυπάει τις λαμαρίνες,
και πολεμάει με δύναμη να σπάσει τα καρφιά,
μέσα στης πλώρης τη βαριά σιγή, που βασανίζει,
είναι γι' αυτούς σα μια γλυκιά γυναίκεια συντροφιά.

Eίναι περήφανη κι οκνή, καθώς όλες οι γάτες,
κι είναι τα γκρίζα μάτια της γιομάτα ηλεκτρισμό·
κι όπως χαϊδεύουν απαλά τη ράχη της, νομίζεις
πως αναλύεται σ' ένα αργό και ηδονικό σπασμό.

Στο ρεμβασμό και στο θυμό με τη γυναίκα μοιάζει
κι οι ναύτες περισσότερο την αγαπούν γι' αυτό·
κι όταν αργά και ράθυμα στα μάτια τούς κοιτάζει,
θαρρείς έναν παράξενο πως φέρνει πυρετό.

Tης έχουν πάντα στο λαιμό μια μπακιρένια γύρα,
για του σιδέρου την κακήν αρρώστια φυλαχτό,
χωρίς όμως, αλίμονο, ποτέ να κατορθώνουν
να την φυλάξουν απ' το μαύρο θάνατο μ' αυτό.

Γιατί είναι τ' άγρια μάτια της υγρά κι ηλεκτρισμένα
κι έτσι άθελα το σίδερο το μαύρο το τραβά,
κι ουρλιάζοντας τρελαίνεται σ' ένα σημείο κοιτώντας
φέρνοντας δάκρυα σκοτεινά στους ναύτες και βουβά.


Λίγο πριν απ' το θάνατον από τους ναύτες ένας,
―αυτός οπού 'δε πράματα στη ζήση του φριχτά―
χαϊδεύοντάς την, μια στιγμή στα μάτια την κοιτάζει
κι ύστερα μέσ' στη θάλασσα την άγρια την πετά.

Kαι τότε οι ναύτες, που πολύ σπάνια λυγά η καρδιά τους,
πάνε στην πλώρη να κρυφτούν με την καρδιά σφιχτή,
γεμάτη μια παράξενη πικρία που όλο δαγκώνει,
σαν όταν χάνουμε θερμή γυναίκα αγαπητή.



από το ΠΟΙΗΤΙΚΟ ΑΝΘΟΛΟΓΙΟ της "ΑΥΓΗΣ" με ανθολόγο του Ιανουαρίου 2013 τον Κυριάκο Κατζουράκη

Σονέτο 66 - του Ουίλλιαμ Σαίξπηρ (μτφ. Β.Ρώτα). Ποίηση πολιτική, αιώνια και οικουμενικά επίκαιρη...

.....................................................

 
Σονέτο 66

 σε μετάφραση του Βασίλη Ρώτα

M'  όλα αυτά απόκαμα,ζητάω ν''αναπαυτώ στο μνήμα:
να βλέπω, λέω, την αρετή ζητιάνα γεννημένη
το κούφιο Τίποτα φαιδρό με κορδωμένο βήμα,
την πίστη την αγνότερη χυδαία απαρνημένη,

 
την τιμημένη Υπεροχήν αισχρά παραρριγμένη,
την χάρη την παρθενικήν ωμά ξεπορνεμένη,
την τέλεια Ωραιότητα κακά εξευτελισμένη,
την Αξίαν από ανάπηρην κυβέρνια αχρηστεμένη,



 
την Τέχνη από την κρατική εξουσία γλωσσοδεμένη,
την Γνώση από τη σχολαστική Μωρία περιορισμένη,
την πιο απλήν Αλήθεια ηλίθια παρονομασμένη,
την Καλοσύνη στην κυρα-Κακία υποταγμένη.


 
Μ'  όλα αυτά απόκαμα, δε θέλω πια να ζήσω,
μόνο που την αγάπη μου πεθαίνοντας θ'  αφήσω.

Ο Αργύρης Μπακιρτζής ορίζει τις εγγυήσεις για το πολιτικό πρόβλημα της χώρας (www.lifo.gr

..........................................................

Ο Αργύρης Μπακιρτζής ορίζει τις εγγυήσεις για το πολιτικό πρόβλημα της χώρας:

...ΔΗΜ.: ...Για να καταλήξω κάπου, αυτός ο Ίαν Σαββίδης σας γεμίζει το μάτι; Προσωπικά, έχει κάτι απροδιόριστο που ακόμα δεν μ' έχει πείσει.

Α. Μπακιρτζής : Θα γνωρίζετε την έκφραση "Πάρε γυναίκα Πόντια και μηχανάκι Σαξ". Συμφωνώ πως υπάρχει κάτι απροσδιόριστο. Πόντιος, θρήσκος, επιχειρηματίας, φίλος του Πούτιν, μπερδε'υεσαι. Όμως αυό οφείλεται στο ότι είμαστε πολύ μακριά από την κουλτούρα των φυσικών μας συμμάχων, των Ρώσων, και έχουμε ενστερνιστεί ό,τι χειρότερο από τους φυσικούς και αποδεδειγμένους πολλάκις εχθρούς μας. Φυσικά κα έχω ερωτηματικά για τον Σαββίδη, όμως πιστεύω ότι και να πάει ψηλά τον ΠΑΟΚ, δεν θα ζήσουμε την ξεφτίλα που βιώνουν οι οπαδοί του Ολυμπιακού και του Παναθηναϊκού να βλέπουν τις ομάδες τους να ταυτίζονται με τη χούντα, μία με το ΠΑΣΟΚ, μία με τη Νέα Δημοκρατία, να βλέπουν και να ανέχονται αυτούς που διοικούν τις ομάδες τους, να δείχουν ότι απολαμβάνουν τις αδικίες επί των αντιπάλων τους χωρίς να κρατούν στοιχειωδώς τα προσχήματα, αντιμετωπίζοντας τον χώρο του ποδοσφαίρου μόνο ως χώρο επίδειξης δύναμης. Πείτε μου πώς πιστεύουν στον ΣΥΡΙΖΑ πως θα προκόψουν όταν έχουν μέλη και προέδρους οπαδούς των δύο "μεγάλων-μικρών" του ποδοσφαίρου. Πρώτα να αλλάξουν ομάδα και μετά βλέπουμε.

(για την υπόλοιπη συνέντευξη του Μπακιρτζή δες εδώ: http://www.lifo.gr/team/gnomes/35565) και ένα τραγουδάκι σε στίχους του Σαίξπηρ (μτφ. Β.Ρώτα)

Τιμώντας τους μουσικούς : To Shakespeare Ensemble σε μουσικές και τραγούδια από τα έργα και τα σονέτα του Σαίξπηρ.

.........................................................

To Shakespeare Ensemble στο Booz Cooperativa την  τελευταία Κυριακή του Ιανουαρίου, στις 9 το βράδυ. 

Σε μουσικές και τραγούδια από τα έργα και τα σονέτα του Σαίξπηρ.  

Οι μουσικοί *: Αγγελος Γαβριήλ
                           Γεωργία Ζουπανιώτη 
                            στις κιθάρες 
                           Μυρτώ 
                           Δημητρουλοπούλου
                           στο τσέλο  
                           Γιώτα Καραμούτσιου
                           στο φλάουτο 

                       και η Μπέτι Χαρλαύτη
                       στο τραγούδι

*: Α, ναι, διαβάζουν μονολόγους και σονέτα του Σαίξπηρ η Γεωργία Δεληγιαννοπούλου και ο Μανώλης Γιούργος, ενώ οι εξαιρετικές φωτογραφίες είναι από τον Στέφανο Παπαδόπουλο.

Τα "Inside Works" του Banksy που δεν βρίσκονται στο δρόμο (www.lifo.gr, 25/1/2013)

.........................................................

Τα "Inside Works" του Banksy που δεν βρίσκονται στο δρόμο

 

 

Ιωάννου + Πετρουλάκης : 1+1 κλαυσίγελοι για τη δημοκρατία μας...

.........................................................

το προλεταριάτο της νύχτας

Ιαν24

Σκίτσο του Ανδρέα Πετρουλάκη

"Ανάγκη για όραμα και πραγματισμό" του Νικου Γ. Ξυδακη ("Καθημερινή", 25/1/2013)

.......................................................

Ανάγκη για όραμα και πραγματισμό Tου Νικου Γ. Ξυδακη Το πολιτικό κλίμα περί την Ελλάδα έχει  βελτιωθεί στο εξωτερικό. Η συνέχιση της  εκροής του πακέτου διάσωσης, μετά την  ψήφιση του πολλοστού πακέτου περικοπών  και φόρων, αφαίρεσε από την Ελλάδα τον  χαρακτηρισμό της συστημικής βόμβας.  Προς το παρόν. Εν τω μεταξύ  η διπλωματική κινητικότητα του Αλέξη  Τσίπρα, μεταξύ Βερολίνου και Ουάσιγκτον,  προσεχώς και Βρυξελλών, αφενός αποδαιμο- νοποιεί τον αριστερό ηγέτη στα μάτια  των δυτικών ηγετών, αφετέρου δείχνει  ότι η Ελλάδα παίζει κάποιο σημαντικό   ρόλο στις ευρωπαϊκές εξελίξεις και  στον τρόπο αντιμετώπισης της κρίσης της  Ευρωζώνης. Η υποδοχή του αρχηγού της  αξιωματικής αντιπολίτευσης από τις κυβερ- νήσεις της Γερμανίας και των ΗΠΑ, και από  την ηγεσία του ΔΝΤ, ουσιαστικά  δείχνει μια πραγματιστική προσέγγιση εκ  μέρους των εταίρων και συμμάχων: δείχνει  αποδοχή μιας ενδεχόμενης αλλαγής ηγεσίας και  επιθυμία για συνέχιση των σχέσεων συνεργασί- ας με τον ένα ή τον άλλο τρόπο. Φυσικό  άλλωστε: οι διεθνείς σχέσεις δεν κυριαρ- χούνται από ιδεοληψίες, αλλά από πραγμα- τισμό και διάθεση κατανόησης του άλλου –  ως επί το πλείστον. Αντιθέτως, η κριτική που δέχεται μέχρι  στιγμής ο Αλ. Τσίπρας για τα εξωχωρίως  λεγόμενά του, από εγχώριους αναλυτές,  δείχνει μάλλον αμηχανία και ιδεοληπτικές  αγκυλώσεις – στο μεγαλύτερο μέρος.  Ορισμένοι συντηρητικοί τού προσάπτουν  δεξιά στροφή, αλλά ταυτοχρόνως τοποθετούν  το κόμμα του εκτός νομιμότητας. Του  προσάπτουν επίσης διγλωσσία,  χωρίς όμως συγκεκριμένη παραβολή  λόγων και επιχειρημάτων, πέραν των  στερεοτυπικών. Οι βιαστικές επικρίσεις,  προτού καν ολοκληρωθεί η επίσκεψη,  δείχνουν μια διττή δυσκολία κατανόησης:  αφενός, του ρευστού διεθνούς συσχετισμού,  με φόντο τη γεωπολιτική ταραχή στη Μεσό- γειο και την υφεσιακή πορεία της Ευρώπης·  αφετέρου, δυσκολία να γίνει κατανοητή  η πολιτική ρευστότητα στο εσωτερικό  της χώρας, σύστοιχη της κοινωνικής ρευστό τητας. Πέραν των αριστεροδεξιών στερεοτύπων:  Το σοκ της κρίσης και η συνεχιζόμενη  ύφεση μετασχηματίζουν βίαια την κοινωνία·  οι πολιτικοί οργανισμοί προσπα- θούν να παρακολουθήσουν την κοινωνία,  να συλλάβουν τις νέες ανάγκες και να επινο- ήσουν λύσεις. Η ευρεία ανανέωση προ- σώπων και η είσοδος νεοπαγών  σχημάτων στο Κοινοβούλιο είναι ένα μόνον  επεισόδιο σε αυτή τη διαδικασία, που θα  είναι μακρά, επίπονη και γεμάτη  απροσδόκητα. Ο εκφερόμενος λόγος και οι  ιδέες για την ανασυγκρότηση της χώρας   υπόκεινται διαρκώς σε ανάλογες  δυναμικές προσαρμογές· πολύ περισ- σότερο που δυναμικά αναδιατάσσονται  μεγάλες κοινωνικές ομάδες, ιδίως εντός της  συντριπτικά κυρίαρχης πληθυσμιακά  μικροαστικής μάζας. Συνοπτικά: Οι νέες ιδέες και πρακτικές, και  οι πολιτικές εκφράσεις τους,  δεν έχουν αποκρυσταλλωθεί. Οι πολλαπλές  επείγουσες ανάγκες πιέζουν αφόρητα·  ο πολιτικός χρόνος επιταχύνεται, διαρκώς  ξεπερνώντας τις ικανότητες και τις συνήθειες  κομμάτων και πολιτικών ανδρών. Υπό  αυτές τις συνθήκες, η σύλληψη του καίριου  και του αναδυόμενου, η αναγνώριση του  καινοφανούς, η έγκαιρη προσαρμογή, η  ευελιξία και ο πραγματισμός είναι εκ των ων  ουκ άνευ για τον πολιτικό άνδρα, σήμερα  και για τον καιρό που έρχεται. Μαζί ασφαλώς  με την ικανότητά του να αφουγκράζεται τα  παρόντα και τα πλησιάζοντα, και να φτιάχνει  σχήμα υποδοχής για τα μέλλοντα. Τέτοιες αρετές και πρόσωπα αναζητούνται σήμερα  εναγωνίως· ζωογόνα ρεύματα σκέψης και  πράξης, σε κάθε χώρο, πέρα από  στερεοτυπικές κατατάξεις.

[«Αντικειμενική» παγίδα...] Tου Παντελη Μπουκαλα ("Καθημερινή", 25/1/2013)

........................................................

«Αντικειμενική» παγίδα... Tου Παντελη Μπουκαλα Στα χρόνια της Μεταπολίτευσης, που πολλοί  βιάζονται να την πετάξουν στη χωματερή της  Ιστορίας λες και στη διάρκειά της  υπήρξαν μόνο αθλιότητες, η αλφαβήτα της  δημοκρατίας απειλήθηκε πολλές φορές.  Το ίδιο συμβαίνει και τώρα, με την  ευθύνη της κυβέρνησης, αλλά και με  ευδιάκριτη τη συμμετοχή μερίδας των μίντια  στη φθορά δικαιωμάτων που κάποτε τα συνυπο- λογίζαμε στα «φυσικά» και αναπαλλοτρίωτα.  Ενα από αυτά τα αφορά, αν όχι την ανέφικτη  ισηγορία, τουλάχιστον τη δυνατότητα καθενός  εκάστου να εκφέρει γνώμη, να προσπαθεί να  ερμηνεύσει κάποιο συμβάν και να κρίνει   πράξεις ή απόψεις χωρίς τον κίνδυνο  να βρεθεί κατηγορούμενος (με όρους νομι- κούς και όχι πολιτικούς) για μύρια όσα. Οσοι δεν έχουν πλήρως ατροφική μνήμη,  θυμούνται ότι το τωρινό επικίνδυνο και  κοινωνικά δηλητηριώδες παιχνιδάκι κάθε  άλλο παρά καινούργιο είναι. Κι άλλες φορές,  και πάντοτε για τις ανάγκες των ανθρωποβόρων  ορέξεων της προπαγάνδας, όσοι δοκίμαζαν να  εξηγήσουν ένα συμβάν καταγγέλ- λονταν σαν «αντικειμενικά» υπαίτιοι (αυτό  το δολιότατο «αντικειμενικά» έχει καταστρέ- ψει ζωές) ή σαν ηθικοί αυτουργοί του:  «αντικειμενικά φίλοι της τρομοκρατίας»,  «αντικειμενικά οπαδοί της “17 Νοέμβρη”»,  «εκ των πραγμάτων συνυπεύθυνοι για τη βία»  κ.ο.κ. Τα ίδια πάθαιναν κι εκείνοι που η γνώμη  τους για πρόσωπα και πράγματα δεν συμφω- νούσε με τον «κανονικό μέσο όρο»  (αυτόν που καλλιεργεί και επιβάλλει  η τηλεοπτική μονοφωνία) ή με την εκάστοτε  κυρίαρχη αντίληψη περί «εθνικών συμφε- ρόντων», τα οποία διαφοροποιούνται  ανάλογα με τον κάθε φορά επίσημο εκφρα- στή τους. Ετσι, όταν το «εθνικό συμφέρον»   πρόσταζε ότι δεν πρέπει να μας  απασχολούν οι «λεπτομέρειες», κατηγορή- θηκαν σαν οπαδοί του Μιλόσεβιτς ή του  Σαντάμ όσοι επέμεναν να υποστηρίζουν ότι  έχει το νόημά της η «λεπτομέρεια» των ανθρω- πιστικών νατοϊκών βομβαρδισμών με  στόχο κατοικημένες περιοχές και φάλαγγες  προσφύγων ή η «λεπτομέρεια» της μη ανεύ- ρεσης όπλων μαζικής καταστροφής στο Ιράκ. Στην αρχαιότητα, όποιοι και αν ήταν οι εμπό- λεμοι, οι κήρυκες και οι πρέσβεις προστατεύ- ονταν από άγραφους νόμους που δεν  επέτρεπαν να ταυτιστεί ο αγγελιοφόρος με  την αγγελία που κόμιζε (στη βαρύτερη κατα- πάτηση του «πολεμικού δικαίου» πρωταγω- νίστησε ο Θεμιστοκλής, που θανάτωσε τον  απεσταλμένο του Ξέρξη με το επιχείρημα  ότι «τόλμησε να χρησιμοποιήσει την ελλη- νίδα γλώσσα για βάρβαρα προστάγματα»,  ζητώντας «γην και ύδωρ»). Στους  δικούς μας μικροπολέμους φαίνεται ότι  συγχωρούνται όλα και τίποτα δεν  απαγορεύεται. Προσπαθείς να καταλάβεις   το πώς και το γιατί της πολύμορφης  βίας; Α, είσαι αντικειμενικά βιαιολάτρης.  Ισχυρίζεσαι ότι οι «βίλες» δεν είναι  σώνει και καλά άντρα εγκληματιών; Α,  είσαι «πυρήνας της φωτιάς». Με κάτι  τέτοια σοφά τσιμπάς κι εσύ και  σκέφτεσαι μήπως «αντικειμενικά, ο καλύ- τερος σύμμαχος του ΣΥΡΙΖΑ είναι ο  κ. Κεδίκογλου». Αλλά όχι. Δεν  στέκει εδώ το «αντικειμενικά». Διότι υπάρχει   και ο κ. Δένδιας.